5 bước để bớt nhỏ nhen

Khanh Đăng Trần walks through five steps to reduce pettiness and bias in how you judge others. Start by identifying where your narrow thinking comes from, then catch yourself in the moment and ask critical questions about what you actually know. The rest is learning with humility and tracking your own patterns to break them.
Chapters
ví dụ như là ngày xưa mình có một cái thói rất xấu đấy là đi đường mình thấy một bạn gái nào hơi mập mạp một chút mà mặc cái đồ bó thì mình sẽ nghĩ ngay trong đầu là ôi cái con bé này béo thế mà cũng dám ăn mặc như thế đáng nhất là cái món đồ này người ta chỉ nên dừng ở size M thôi chứ không nên sản xuất size LXL như thế này chào các bạn chào các bạn chào các bạn trong video ngày hôm nay mình sẽ chia sẻ với các bạn năm bước mà mình đã đúc kết lại được để các bạn có thể bớt nhỏ nhen đi và không phải là mình đang ám chỉ bạn là người nhỏ nhen thế nhưng nếu mà bạn đang xem cái video này và trong tâm bạn cũng biết là bạn hơi nhỏ nhen một chút xíu thì mình hy vọng là các bạn sẽ tham khảo cái video này của mình. Nha tại vì các bạn có thể để ý thấy là những cái người sống rộng rãi và bao dung hơn họ sống vui hơn đúng không họ hạnh phúc hơn họ thành công hơn họ có nhiều bạn bè hơn họ thấu cảm hơn và họ bao dung hơn chẳng phải là cuộc sống sẽ đáng sống hơn khi mà mình bớt hậm hực giận dữ và sống phóng khoáng hơn hay là sao đúng không mình tin rằng bạn đồng ý với mình kể cả bạn có đúng là người nhỏ nhen đi chăng nữa thì các bạn cũng sẽ đồng ý với mình vì mình tin là ai cũng sẽ lựa chọn trở thành một người rộng rãi phóng khoáng hơn nếu mà họ có thể vậy thì hoặc là bạn không biết là bạn nhỏ nhen hoặc là bản thân bạn cũng tự thấy là mình nhỏ nhen một chút thì nhưng mà không làm sao mà ngưng lại được. Vậy video này là dành cho bạn, chúng ta cùng bắt đầu năm bước để bớt nhỏ nhen đi nhé. Bước một để bớt nhỏ nhen lại là tìm hiểu xem sự nhỏ nhen của mình đến từ đâu. Chúng ta sinh ra là một tờ giấy trắng như nhau, sau đó qua thời gian thì mình sẽ trở thành cái sản phẩm của hành trình lớn lên của mình. Những gì mà mình thấy, những gì mà mình được dạy cộng với cá tính của mình, mức độ kiến thức của mình và cái cách mà mình nhìn nhận những điều nằm ngoài vùng an toàn của mình sẽ tạo nên sự rộng mở hoặc là sự nhỏ nhen trong đầu óc của mình. Vậy thì chuyện gì đã xảy ra với một người trưởng thành nhỏ nhen nó có thể đến từ ảnh hưởng của môi trường sống của họ có thể là cha mẹ họ là người nhỏ nhen mình biết là cái câu mà mình vừa nói có thể nghe khá là sốc đối với nhiều người đấy thế nhưng mà sự thật là các bạn càng sớm chấp nhận rằng cha mẹ các bạn không hoàn hảo bao nhiêu thì bạn càng dễ dàng phân tích những vấn đề của mình và tìm cách sửa đổi nó bấy nhiêu là con cái thì chúng ta thường có cái cảm giác là cha mẹ chúng ta như một cái tượng đài hoàn hảo vậy đâu và họ đã nói thì chúng ta phải nghe và cảm giác này là hết sức bình thường thôi tại vì Cha mẹ là những người bảo vệ và nuôi ta lớn. Không có họ thì chúng ta không có nhà để ở, không có cơm để ăn, không được đi học. Vì thế nên nếu chúng mình nghĩ rằng người bao bọc mình là hoàn hảo thì chúng mình sẽ cảm thấy an toàn hơn. Thế nhưng sự thật là họ không hoàn hảo, không có ai là hoàn hảo cả. Chỉ vì họ muốn tốt cho bạn không có nghĩa là họ biết mọi câu trả lời đúng ở trên đời. Họ cũng là những con người rất là bình thường và con người thì sẽ mắc sai lầm. Và nếu họ là những người nhỏ nhen thì nhiều khả năng là bạn cũng sẽ lớn lên như vậy. Mỗi đứa trẻ đều mặc định rằng cách sống của gia đình mình là bình thường cho đến khi nó lớn lên và nó tiếp xúc với thế giới và nó chứng kiến. Những cái điều khác biệt khác và đến lúc đó thì chúng ta sẽ bị ảnh hưởng từ bạn bè, từ đồng nghiệp, từ môi trường sống ngoài gia đình. Thế nhưng thực sự cái gốc của mình nó ăn rất sâu vào cái cách nhìn nhận của mình. Ví dụ như một bé trai lớn lên thấy ba nó đánh mẹ nó và mẹ nó chấp nhận thì nó sẽ nghĩ việc đó là bình thường cho đến khi nó lớn lên và có thể khi nó lớn lên nó sẽ biết rằng cái việc đánh người khác là không ổn, đánh bất cứ ai cũng đều không ổn hết, trừ đâu cũng không chỉ là đánh vợ đúng không? Thế nhưng có thể đến khi lấy vợ nó vẫn sẽ đánh vợ tại vì nó đã quen với cái cách mà ba nó giải quyết vấn đề rồi. Bởi vì ngoài cái cách đụng chân đụng tay ra thì nó không biết cách giải quyết nào khác. Thực ra chúng mình giống như những người nuôi dạy chúng mình nhiều hơn là chúng mình nghĩ và trong trường hợp bạn học sự nhỏ nhen từ cha mẹ bạn thì rất có thể là cái sự nhỏ nhen đó nó sẽ càng làm cho bạn bảo thủ với những cái sự hạn hẹp của nó bởi vì bạn tin rằng bạn luôn luôn đúng và cái cách mà bạn dạy dỗ con cái của bạn cũng sẽ đi theo một cái cách giống như vậy văn hóa và nếp sống của gia đình là cái thứ truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác và không dễ để người ta nhận ra được những cái điều không ổn trong văn hóa gia đình của chính mình tại vì nó làm người ta tự ái đó là một lý do một lý do khác của sự nhỏ nhen có thể là do thiếu kiến thức, sự yếu kém về năng lực có thể làm cho người ta trở nên tự tin thái quá và cho rằng mình đã biết hết rồi, mình lúc nào cũng đúng hơn người khác. kể cả khi nhận được phản biện thì họ cũng sẽ gạt phát đi ngay lập tức tại vì họ nghĩ là họ biết hết rồi thế nhưng mà vấn đề là vậy khi mà chúng ta đi sâu vào một lĩnh vực nào đó thì chính chúng ta sẽ cảm thấy hoang mang vì càng biết nhiều thì sẽ càng thấy là mình chẳng biết gì, tại vì kiến thức là quá rộng và có quá nhiều yếu tố biến thiên có thể ảnh hưởng đến một cái kết quả cuối cùng và ta sẽ hiểu là không thể kết luận mọi chuyện bằng cách dập khuôn những cái gì mà mình cho là đúng trong quá khứ để áp dụng cho cái trường hợp mới được thế nhưng bản năng của con người lại là bảo thủ để bảo vệ sinh tồn cho mình thế cho nên là thường có cái xu hướng muốn xác nhận những cái gì mà mình đã quen rồi đã biết là an toàn rồi và bài trừ tất cả những cái khác biệt tại vì nó có thể mang lại rủi ro xu hướng này giúp chúng ta sinh tồn ví dụ như là cả cuộc đời bạn thấy người ta lái xe ở trên đường giải nhựa rồi bởi vậy cho nên là các bạn biết rằng lái xe ở trên đường sẽ là an toàn và các bạn sẽ không lái xe lao xuống sông tại vì nếu mà làm thế thì các bạn sẽ chết tươi đúng không thế nhưng trong cuộc sống hiện đại thì lại có rất là nhiều tình huống nằm ngoài vấn đề sinh tồn mà chúng ta cần phải bứt phá khỏi cái tư duy bản năng để suy xét và không phải ai cũng làm được điều này. Vậy thì nếu mà bạn tự thấy mình là người nhỏ nhen, thì bạn nghĩ đâu là nguyên nhân? Hiểu được cái nguyên nhân gây ra vấn đề thì sau đó chúng mình sẽ có thể tìm cách giải quyết được vấn đề nhé. Sau khi giải quyết được bước thứ nhất thì chúng mình sẽ đến với bước thứ hai. Bước thứ hai là bắt quả tang khoảnh khắc nhỏ nhen của mình và tự thừa nhận với bản thân mình rằng mình ơi mình mình như thế này là đang nhỏ nhen lắm. Khoảnh khắc đó có thể xảy ra khi mà bạn thấy một cái tít báo mang tính giật gân hoặc là khi bạn đọc một bài đăng hoặc là một video ngắn trên mạng xã hội hoặc là lần đầu tiên bạn thấy một người nào đó có ngoại hình khác biệt hoặc là khi mà bạn nghe một câu nói mở màn trong một cuộc nói xấu nào đó đây là những cái dịp điển hình trong xã hội hiện đại để tạo điều kiện cho cái sự nhỏ nhen nó trỗi dậy vậy thì bạn phải bắt nó tại trận khi mà nó đang trào lên cảm xúc của mình có thể mình không kiểm soát được thế nhưng mà cái mình kiểm soát được là cái cách mà mình phân tích cảm xúc đó hiểu tại sao mình có nó và phân tích là nó có tốt cho mình hay không khi mà bạn đủ cái bản lĩnh để thừa nhận nó thì bạn sẽ có đủ dũng cảm để tìm cách cải thiện nó ví dụ như là ngày xưa mình có một cái thói rất xấu đấy là đi đường mình thấy một bạn gái nào hơi mập mạp một chút mà mặc cái đồ bó thì mình sẽ nghĩ ngay trong đầu là ôi cái con bé này béo thế mà cũng dám ăn mặc như thế đáng nhất là cái món đồ này người ta chỉ nên dừng ở size M thôi chứ không nên sản xuất size LXL như thế này mình sẽ nghĩ kiểu như thế thế nhưng mà sau đó khi mà tự định thần lại thì mình sẽ tự thấy là mình đang rất là nhỏ nhen và xấu tính và vấn đề là nó nằm ở mình chứ không phải là ở bạn gái kia bạn kia có thể mập hơn mình thế nhưng mà bạn ấy vẫn vui vẫn đủ tự tin để mặc theo cái phong cách mà bạn ấy muốn. Bạn ấy không tự ti như mình và cái điều đó làm cho mình không chịu được. Tại vì trước giờ mình luôn luôn cảm thấy tự ti với hình thể và cân nặng của mình, cái sự nhỏ nhen của mình hướng tới bạn đó là bắt nguồn từ vấn đề của chính mình. Các bạn đã bao giờ thấy một người vui vẻ yêu đời mà lại đi chút những cái chút giận lên những người mà mình không quen biết không? Khi mà chúng ta cảm thấy hậm hực tức tối với những cái người mà rõ ràng là họ chẳng làm gì mình thì vấn đề là ở mình chứ không phải là ở họ. Thế nhưng đổ lỗi cho họ thì mình cảm thấy dễ chịu hơn. Tại sao mình lại phải đối mặt với cái vấn đề của mình khi mà mình có thể đổ tại cái bạn kia đổ tại bạn béo mà bạn dám mặc cái đồ bó không phải lỗi của mình thế nhưng mà mình tạm thời che giấu đi được cái vấn đề của mình thôi ít nhất là cho đến cái cơn giận dữ tiếp theo các bạn thấy không tại sao chúng mình lại muốn sống như vậy nó giống như là tự uống thuốc độc vào người mình với cái hy vọng là sẽ hại được người khác vậy đó tại sao mình không tự nhìn lại mình mình sẽ thâm hực với những người khác đến bao giờ và mình xứng đáng được sống vui vẻ hơn chứ đúng không vậy thì ngay lần sau khi mà chúng mình đọc một cái tít báo và lập tức cảm thấy giận dữ nhưng mà chưa hề đọc kỹ bài báo chẳng hạn hoặc là khi mà mình nhìn thấy ai đó ở trên mạng xã hội mà lập tức mình bĩu môi mình chê người ta ngay mình đay nghiến họ và mình thanh kiến với họ thì mình phải dừng lại một giây chúng mình phải nhận diện cái khoảnh khắc mà mình cảm thấy nhỏ nhen đó và mình thừa nhận nó và mình hỏi chính mình vấn đề của mình là gì mà mình lại đang phải chút giận lên cái người kia cuộc sống này khách quan mà nói thì nó rất là phức tạp và kiến thức thì nó không bao giờ là đủ cả không bao giờ mình nắm được hết mọi thứ thế nhưng mà sống thì hàng ngày chúng mình vẫn phải đưa ra quyết định vẫn phải làm việc này việc kia bởi vậy cho nên cái bản năng của chúng mình sẽ cố gắng làm cho mọi thứ đơn giản hơn để làm cho mình bớt căng thẳng hơn ví dụ khi mà chúng mình được người lớn bảo là hít phải lông mèo là sẽ bị hen đấy thì chúng mình sẽ tin ngay bởi vì xác minh thông tin thì khó và tốn nhiều thời gian hơn là chỉ cần gật đầu đồng ý đúng không sau đó trong cuộc đời của chúng mình sẽ có thể xuất hiện những cái bằng chứng bằng nghiên cứu chứng minh cái điều ngược lại thế nhưng mà để tránh phải căng thẳng suy nghĩ và phải bẽ bàng tự nhận là mình đã sai thì chúng mình sẽ cố tình lờ những cái bằng chứng kia đi và ngay lập tức bám lấy một cái câu chuyện mà nào đó mà bác hàng xóm bác cái kể là à cái con con của cái chị a kia bị hen đấy vì con mèo đấy và chúng ta sẽ đổ tội cho con mèo ngay lập tức tại vì nó dễ hơn chúng ta sẽ bám vào những cái dữ kiện đó cộng thêm những cái lý thuyết truyền miệng kiểu như là ông gà đã nói là cấm có sai đâu chúng mình lấy những cái đó để làm dữ kiện để xác nhận với bản thân mình rằng hít lông mèo thì sẽ bị hen đấy trong khi nếu mà đọc thêm các cái tài liệu khoa học thì người ta đã chứng minh là trẻ con sống với chó mèo trong điều kiện môi trường vệ sinh hợp lý sẽ tốt cho hệ hô hấp và giảm nguy cơ bị hen hơn thế nhưng mà đọc tài liệu khoa học thì mất công hơn là nghe bà hàng xóm đó thì khi mà chúng mình hiểu cái xu hướng tâm lý này của chính mình thì mình sẽ nhận diện được cái cơn nhỏ nhen của mình từ đó mình dừng lại mình hít thở và mình tự nhắc mình là hiện tại mình đang có nhiều định kiến thế nhưng chưa chắc mình đã đúng không có ai là lúc nào cũng đúng cả thế cho nên là mình cũng thế thôi vấn đề của mình là gì mà tại sao mình chưa hiểu chuyện mình đã nhảy ngay vào kết luận một cách tiêu cực như vậy cái này xuất phát từ đâu khi mà bạn ngừng lại cảm nhận cái sự nhỏ nhen và thành kiến của mình ở chính cái khoảnh khắc mà nó xảy ra bạn sẽ có thể kiểm soát và phân tích được nó vậy thì đây là lúc mà chúng mình sẵn sàng để đến với bước thứ ba. Bước thứ ba mà chúng mình cần phải làm là đặt một số câu hỏi và mình nhấn mạnh là đặt câu hỏi tại vì đặt ra câu hỏi chưa có nghĩa là mình sẽ trả lời được nó thế nhưng kể cả chưa trả lời được thì cái việc đặt câu hỏi này cũng sẽ rất quan trọng vì nó có vai trò phản biện lại cái thành kiến của bạn. Mình lấy ví dụ một trong những video có tiêu đề hơi gây tranh cãi của mình là sáu bước để hết xấu vậy thì khi mà thấy cái tiêu đề này thì mình có thể liệt kê một vài ví dụ cho cái sự phản ứng tiêu cực như sau một là ôi cái con này nhìn xấu thế mà cũng dám làm video hết xấu à hai là ôi nó dám chê mình xấu à xấu thì sao còn đẹp hơn mày chẳng hạn vậy thế thì trong cái trường hợp mà bạn có sự phản ứng tiêu cực tức thời như vậy thì bạn hãy dừng lại hít thở sâu và đặt những câu hỏi sau một là thực sự cái kiến thức của mình trong cái vấn đề này như thế nào cái kiến thức của mình về thẩm mỹ về hình thể về thể dục về chế độ ăn uống về trang điểm về chăm sóc da như thế nào mình đã hiểu về xã hội học ở cái khía cạnh cái quan niệm của người ta về thẩm mỹ về cái đẹp hay là chưa hay là mình chỉ có cái cảm tính về việc xấu đẹp mà thôi nói tóm lại là cái kiến thức của mình trong lĩnh vực này ở mức nào nó là câu hỏi đầu tiên được đặt ra câu hỏi thứ hai là mình hiểu cái nguồn tin hoặc là cái người đưa ra thông tin này như thế nào thì trong trường hợp video của mình chẳng hạn thì các bạn phải hỏi là bạn có biết cái cô da ngơ này nhiều không cô này có tiền sử bôi nhọ người khác về ngoại hình hay không nếu cái cô này đã từng đưa ra quan điểm về ngoại hình trước đây thì quan điểm đó là gì tóm lại là mình hiểu cái nguồn thông tin hoặc là cái người phát ngôn này đến đâu đó là câu hỏi thứ hai câu hỏi thứ ba là liệu mình có đang hiểu theo cái hướng sai lệch hay không liệu mình có đang chỉ nhìn tiêu đề mà đã vội đánh giá toàn bộ nội dung hay không nếu mình cảm thấy bức xúc nhiều như vậy mình có nên xem nội dung để hiểu cái ngữ cảnh của cái tiêu đề sáu bước để hết xấu hay không đó là câu hỏi thứ ba và câu hỏi thứ tư là liệu mình có đang có sẵn những cái định kiến ảnh hưởng đến cách nghĩ của mình hay không có phải là mình đang rất nhạy cảm về chuyện đẹp xấu và vì thế mình nghĩ là cái người này đang có ý xúc phạm mình hay không đó là câu hỏi thứ tư khi mà các bạn đặt ra những câu hỏi này thì bạn sẽ có thể nhìn nhận vấn đề một cách đa chiều và khách quan hơn tránh để cho cảm xúc bộc phát kiểm soát toàn bộ suy nghĩ và hành động của mình dần dần khi mà cái việc đặt câu hỏi này trở thành thói quen của bạn thì bạn sẽ trở thành một cái người lý trí hơn bao dung hơn và có tư duy phản biện hơn bên cạnh đó thì quá trình đặt câu hỏi cũng sẽ giúp bạn bình tĩnh lại cảm xúc nhỏ nhen trào lên lúc đầu cũng sẽ có thời gian dịu xuống đến lúc đó thì cái cách xử lý vấn đề của bạn sẽ hợp lý hơn và đây là lúc mà chúng mình sẽ sẵn sàng để đến với bước tiếp theo. Bước thứ tư để bớt nhỏ nhen là hãy tìm kiếm thông tin và học hỏi thêm kiến thức với một tinh thần khiêm tốn hơn. Bạn không biết tất cả mọi thứ đó là sự thật. Những người hiểu biết sâu thực sự chính là những cái người khiêm tốn nhất, tại vì càng hiểu sâu họ càng thấy kiến thức của họ chỉ như một hạt cát thôi. Còn rất là nhiều điều mà họ cần học hỏi. Bởi vậy cho nên nếu bạn cảm thấy là bạn đã biết hết rồi và bạn luôn luôn là đúng nhất thì nhiều khả năng là không phải vậy. Càng nghĩ là mình biết tuốt thì bạn sẽ càng bảo thủ trước những cái cập nhật mới, những cái thông tin mới, những cái quan điểm mới. Khi mà chúng mình khiêm tốn học hỏi hơn thì chúng mình sẽ không chỉ là bớt nhỏ nhen đi mà chúng mình sẽ tạo cơ hội cho chính bản thân mình có một cái cách nhìn mới, có trải nghiệm mới mà sống như thế thì vui hơn cho chính bản thân mình rất là nhiều chứ đúng không? Bước thứ năm để bớt nhỏ nhen đi là chúng mình phải ghi nhớ cái vấn đề của chính mình. Khi mà chúng mình đã phân tích được cái vấn đề đó rồi thì chúng ta phải nhớ và chúng ta phải luôn luôn có nó ở đằng sau đầu mình này mỗi khi mà mình phản ứng như vậy một lần nữa chúng mình sẽ phải đặt một cái câu hỏi là tại sao chúng mình lại hậm hực và tức tối đến như vậy trong khi một người khác chỉ đang làm cái điều mà phù hợp với bản thân họ không ảnh hưởng gì đến mình tất nhiên mỗi người thì sẽ đều có một cái quan điểm vững chắc về một cái lĩnh vực gì đó và không đồng ý với rất là nhiều quan điểm khác thế nhưng mà tại sao chúng mình lại nhỏ nhen để chính mình phải khổ sở như thế quay lại với ví dụ mình và bạn gái mũm mĩm kia thì chỉ có mình dành thời gian để tức tối bình luận về bạn ấy thôi để dùng cái sự tức tối đó giúp bản thân mình tạm quên đi cái nỗi đau của sự tự ti của chính mình thôi còn bạn kia bạn ấy vẫn sống cuộc đời của bạn ấy vẫn mặc những cái gì mà bạn ấy thích chẳng có một chút thời gian nào của bạn ấy là dành cho mình cả nhỏ nhen để làm gì khi mà cái sự nhỏ nhen đó chỉ làm hại chính mình khi mà chúng mình học cách đối diện với vấn đề của chính mình và cải thiện cái tật nhỏ nhen đi thì chúng mình sẽ cảm thấy đời đẹp hơn rất là nhiều chúng mình sẽ yêu cái sự đa màu sắc của cuộc sống hơn và biết trân trọng sự khác biệt của người khác hơn bao dung hơn hiểu biết nhiều hơn cởi mở hơn sáng tạo hơn và thành công hơn sống như thế có phải là vui hơn rất nhiều đúng không hy vọng là các bạn đã thích video vừa rồi với hy vọng là những lời ý của mình sẽ có ích cho các bạn like video và đăng ký kênh nhé tại vì mình sẽ quay lại với video mới vào thứ tư và chủ nhật hàng tuần và đừng quên follow mình ở trên facebook cũng như là instagram tại trang người vlog mình sẽ để tên ở đây mình cảm ơn các bạn đã dành thời gian xem video của mình và tạm biệt các bạn
More from Khanh

Đọc tâm tư của một đứa bạn đểu làm mình phát điên | Review sách Đội Lốt Da Vàng

Đã qua rồi cái thời phải đóng cửa tắt quạt ngồi quay vlog để âm thanh rõ hơn 😅








