Yapay Zeka Sözleşme Yönetimini Nasıl Dönüştürecek? - Yapısal Parite -

Bu YouTube röportajında Ekotürk programı sunucusu (SPEAKER A) ile sözleşme mühendisi, Primora kurucusu Haluk Enginar arasında yapay zekanın büyük ölçekli inşaat ve enerji projelerinde sözleşme yönetimini nasıl dönüştürebileceği konuşuluyor. Enginar, 30 yıllık sözleşme mühendisliği tecrübesi, uluslararası milyar dolarlık projelerdeki risk ve sorumluluk yönetimi deneyimini anlatıyor ve geleneksel sözleşme yönetiminin belge dağınıklığı, kağıt yığını ve zaman kaybı gibi sorunlarını vurguluyor. Bu sorunları çözmek amacıyla geliştirdikleri Primora platformunun AI‑native, harness ve offline özelliklerini detaylandırıyor; sistemin kendi yerleşik yapay zeka motoru, dışarıdan bağımsız çalışabilme yeteneği ve veri bütünleştirme, anlık raporlama, risk uyarıları gibi fonksiyonları nasıl sağladığını açıklıyor. Platformun pilot testleri, yatırımcı ilgisi, GCC ve Avrupa pazarlarına yönelik çıkış planları ve şirket içi benimsenme süreçleri tartışılıyor. Ayrıca yapay zekanın sözleşme yöneticilerinin rolünü nasıl değiştireceği, iş kaybı korkusunun yerine karar kalitesinin artması ve rutin görevlerin otomatikleşmesiyle daha stratejik bir konuma gelmesi gerektiği üzerine görüşler paylaşılıyor. Röportaj, yapay zekanın sözleşme mühendisliğinde bir destek aracı olarak konumlandırılması, sektörel dönüşüm potansiyeli ve gelecekteki gelişim öngörüleriyle son buluyor.
Chapters
Ekotürk ekranlarından selamlar yapısal parite başladı. Bugün konuğumuz sözleşme mühendisi ve Primora kurucusu Haluk Enginar. Haluk Bey hoş geldiniz.
Hoş bulduk teşekkür ediyorum.
Sözleşme mühendisi dedik, bunu açmamız lazım.
Birazcık konuşalım üstünden.
Evet, bugün sizinle yapay zeka ve sözleşmeleri konuşacağız. Tabii bunları konuşmadan önce ilk önce Haluk Enginer kimdir? Onu bir dinleyelim. Herhalde konu biraz daha anlaşılıyor hale gelecek.
Tamam, peki. Kısaca anlatmaya çalışayım kendimi. 1995 Orta Doğu Meteoroloji ve Malzememühendisi mezunuyum. Daha sonra aynı bölümde yine kaynak mühendisi yaptım. İş hayatında çalışırken 2010 yılında uzaktan eğitimle Amerika'dan sözleşme yönetim üzerinden masrafı tanıttıktan sonra defteri kapattım. Eğitim defteri kapattım. Uzun yıllardır sözleşme mühendisi üzerine çalışıyorum. 30 yıla yakındır. Dünyanın değişik coğrafyalarında 1 ila 4 milyar dolar bedelli ve çok katmanlı, çok ortaklı projelerin olduğu. Bölümlerde çalıştım. Şunu gördüm, gerçekten sözleşme yönetimi önemli bir fonksiyon ve bunu yaparken de insanın almış olduğu eğitim bir yana yıllar içinde kazanmış olduğu tecrübe de çok etki ediyor. Bunun dışında tabii birkaç tane daha şapkan var. Avrupa Birliği'nin Ufuk Yirmi programında uzman olarak görebiliyorum değişik portalları var o bölümünün. Yapay zeka destekli mentor olarak sertifikan var. Yine EEM sistem sertifikan var. Ve biliyorsun işte dijital tool'larının podcast'ları yapıyoruz bu arada.
Evet dijital tool'adan da bahsetmeden olmaz. Sizden daha önce yayına katılmış olan sevgili Cem Kafadar ile bir şey yapmış olduğunuz güzel bir podcast serisi. Takip ediyoruz onu da. Onun için de başarılar diliyorum. Şimdi Haluk Bey... Sektör çok yönlü bir sektör. Yani inşaat dediğimizde altyapı inşaatları var, üst yapı var, enerji santralleri var, barajlar var. Ve dediğiniz gibi milyar dolarlar mertebesinde hacimlerden bahsediyoruz. Bunlar tabii ki çeşitlenebilir ama burada tabii fiyat ve bütçeden ziyade önemli şeylerden bir tanesi sizin de bugün burada bu konuşmayı... Konuşmayı yapma sebebiniz sözleşmeler. Şimdi bu işler bu kadar büyükken sözleşmeler bazen çok önemsenmeyebiliyor. Ama sözleşmeler de çok önemli çünkü bizi bir noktadan başka bir noktaya doğru ve sağ salim şekilde minimum zararla bazen götürecek bir dokümentasyon. Neden bu kadar önemli sözleşmeler?
Kesinlikle, kesinlikle çok güzel bir nokta ediniz. Sözleşme yönetimi niye önemli? Çünkü sözleşme yönetimi yapacağınız işin kurallarını, rollerini dağıtan bir döküman. Taraflar ne yapacak, hangi işleri götürecekler ve bunun karşılığında ne bekliyorlar, ne alacaklar. Bunları düzenleyen döküman olarak çok önemli. Sözleşme dökümanı dediğiniz gibi çoğu zaman tozlu raflarda bekler. İşte işler yüklüyor kardeşim orada ne yazıyor, ne gerek var diye.
Bir sıkıntı olduğu zaman hemen araştırırız.
Ne zamanki problem olur o tozlu raftan alırım derler. Şimdi sözleşme yöneticisi nedir, ne yapar, kimdir kardeşim bu adam diye düşündüğünüz zaman akla gelen veya en çok sorulan şu Sözleşme yöneticisi ne yapar? Beverlyland klasik çaptaçları seni hapisten korur. Bundan söylemek kastım şu tabi bu bir şey jargon olarak yerleşmiş hapisten korur. Sözleşme yöneticisi Söylediğim gibi Yazılı dökümanda yani taraflarca imza altına alınmış olan bu anlaşmadaki rolleri, sorumlulukları, yetkileri, her şeyi takip eder. Sahada olup biten her şeyden haberi olur olmalıdır da. Çünkü normal rutinde bir inşaat işi yapılıyor olabilir veya bir proje devam ediyor olabilir. Teknik açıdan da çok güzel gidiyor olabilir. Ama arka planda finansal değerlere baktığınız zaman bir fiyaskoyla da karşılaşıyor olabilirsiniz. Bu niye karşılaşıyor oluyorsunuz bundan?
Çünkü...
Sözleşmeyi iyi yönetmediğiniz veya layıkıyla yönetmediğinizi ortaya çıktığı zaman finansal sıkıntılar da ortaya çıkıyor. Bu bakımdan sözleşme yöneticisi çoğu kimse için veya çoğu proje paylaşı için sorun olarak gözükmeyen bir şey. Belki sözleşme yöneticisinin alarm zilleri çalırabilir. Bu yüzden sözleşme yöneticisi çok önemli bir fonksiyondur. Hep şu söylenir, akıllı bir proje direktörünün yanında sağ kol olarak, proje direktörünün sağ kol olarak... Sözleşme yöneticisinin bulunmalıdır diye söylenir. Çünkü sözleşme yöneticisi biraz böyle her şeye tepeden bakar, her şeyi tepeden görür ve bir nevi şeytan avukatıdır esasında. Sizin duymak istedikleriniz değil de tüylerinizi diken diken edecek şeyleri söyler. Okuduğunuzda sahada ne olduğu arasındaki farkları size söyler ki gardınızı alın. Aslında sözleşme yöneticiliği birazcık da böyle kötü adam gibidir çoğu zaman projelerde.
Kesinlikle katılıyorum öyle bir durum var ama bence... İyi polis kötü polis konusu gibi de Sözleşme mühendisinin o kötü tarafta kaldığını da hissediyorum bir yandan.
Çoğu zaman.
Çoğu zaman değil mi?
Yani kendi yönetimleri dahi Nereden buldunuz bu adamı hep menfi şeyler söylüyor kimin tarafında bu? Diye hep böyle Anormal tepkilerle karşılaşabiliriz.
Peki sözleşme mühendisi O süreçte neler yapıyor? Tabii süreci şöyle açalım isterseniz İş başlamadan bir Pazarlık süreçleri var. Sözleşmelerin yazılması, projelerin artık nihai haline gelmesi. Daha sonra da bir uygulama süreci var. Uygulama süreci zaten başlı başına çok zorlu bir yolculuk. Uygulama bitti, teslim zamanı geliyor. Orada da başka bir süreç devreye giriyor. İşte garantiler, süreç sonrası hizmetler gibi. Peki siz bu süreçte, bu uzun süreçte tam olarak neler yapıyorsunuz? Nasıl açtıyorsunuz hikayeyi?
Peki, sözleşme yöneticisi yani şeyden başlayayım. İlk daha ihale olması döneminden başlayalım. İşte bir firma bir işe girmek istiyor. İhale dokümanları dağıtılıyor, bunları alıyor. Ve önünüzde bir sürü doküman var. Bu dokümanların incelenmesi gerekiyor. Bu dokümanların teknik olanları var. Hukuki veya işte ne bileyim kalite, maliyet her türlü bilgi bunun içinde var. Çünkü size iş veren veya ihale yapan makam diyor ki bu işle ilgili, ihaleye çıktığım bu işle ilgili... Bedeli budur, süresi budur, şartlar da budur diyesi önünüze koyuyor. Siz de bunu inceliyorsunuz. İhaleye çıktığınız dokümanlardan itibaren sözleşme öncesi dediğim gibi dışarıdan bakan bir gözle kimsenin görmediği olası riskleri tayin ediyor. Buradaki imkanlar, fırsatlar veya tehditler nedir onları anlamaya çalışıyor. Bayrak kaldırılması gereken yer varsa bayrak kaldırıyor. Bayrak kaldırma kastım. Belki öyle kritik noktaları tahlil edecek ki sözleşmecisi, firma biz bu işe girmeyelim en iyisi deme durumuna gelebilecek veya her risk satın alınabilir diye söylenir. Bu riski biz evet görüyoruz, alabiliyoruz. O zaman bu işe girelim diye söyleyebilir. Şimdi bu işin daha mutfakta yemek yaparkenki kısmı, buradan sonra bir de servis edeceksiniz bunu. Servis ettiğiniz kısım dediğiniz gibi projenin yönetilmesi kısmı. Bu kısımda da projenin çeşitli fonksiyonları var. Proje direktörü var, inşaat müdürü var, kalite müdürü var, iş güvenliği sağlığı var, sözleşme yöneticisi var. Sözleşme yöneticisi dediğim gibi, az önce söylediğim gibi bütün hepsi çatıdan bakan bir fonksiyon. Ve bu sözleşme hayatı boyunca, çünkü altına imza attığınız bir şartlar malzemesi var. Bu şartlar malzemesinde olan biten her şeyi günlük olarak takip ediyor, check ediyor. Varsa uyarılığını yayınlıyor. Yani şey gibi, hakem gibi, bir hakem gibi ortalıkta geziniyor.
Çok duyduğumuz bir cümle var. Klasik mimarlık artık sona erdi. Klasik inşaat metotları artık sona erdi. Klasik finans anlayışı sona erdi. Klasik sözleşme anlayışı da sona eriyor mu bu durumda?
Şimdi yapay zeka tabii hayatımıza girdi gireli birazcık işlerin yapılış şekli değişti. Buna sözleşme yönetimi de dahil. Çünkü deminden beri konuşuyoruz ihaleler, sözleşmeler, bir sürü döküman ortaya çıkıyor. Belki binlerce döküman var ya da ihaleden sonra bir projeyi yönettiğin zaman, diyelim ki 1,5 milyar dolarlık bir projede binlerce döküman var. İşte ne bileyim mektuplar var, toplantı tutanakları var, hak ediş dökümanları var, kalite dökümanları var, varolu var. Bütün bunlar ama maalesef karma karışık dolanıyor. Niye? Bir tanesi işte kvantum bilgisayarında, bir tanesi halon bilgisayarında, bir tanesi oradaki işte bir data düzeltiyor bir harddiske kalmış, bir tanesi şantiyede, bir tanesi Microsoft ise bir karmaşıklık var. Bu karmaşıklıkla şimdiye kadar belki biraz yaşanabiliyordu ama dijital çağ geçtiğimizde bu belki de son 15 yıldır çok fazla döküman üretiliyor ve bu dökümanların bir zaptrap altına alınması gerekiyor. Bir yardımcı ihtiyacımız var. Bir yardımcı kim? İşte dediniz ya o meslekülü bu meslekülü yapay zeka kıyın kıyın yanaşıyor bize. Diyor ki ben bunları yapmaya hazırım. Ben size yardımcı olmaya hazırım diyebiliyoruz.
Yavaş yavaş da Primora'ya getirdiniz konuyu.
Evet.
Şimdi Primora'nın kurucusu dedik. Tabii ki Primora'nın aslında sözleşme yönetimiyle alakalı bir yazılım, bir girişim olduğu aslında anlaşılıyor. Şimdi klasik yöntemleri bir kenara bıraktık. Yapay zekanın da desteğiyle. Başka bir şeylerin arayışındayız. Sözleşme yönetiminde de siz bu klasik tecrübeleri dijitalleştirip artık yeni çağa uydurup Primora'yı kurdunuz. Nasıl çıktı Primora? Biraz bundan bahsedelim isterseniz.
Şimdi ben yapay zekâsyanın bu soruya şöyle cevap verecektim. Kıvanç Bey bu muhteşem bir soru. Televizyonculuk kitabını yeniden yazıyorsunuz. Nasıl da aklınıza geldi hemen bunu sordunuz diye sordum. Ama ben böyle cevaplamayayım. Şimdi Primora'yı kurarken benim aklımda şu vardı. Bir proje yöneticisi birinci gün projeye gittiği zaman ilk aklına gelen sorular nedir? Neleri bilmek ister, neleri araştırmak ister, neleri önünde görmek ister? Dolayısıyla Primor'un çıkışı da bu. Bu kadar yıllık tecrübemi bir şekilde nasıl ben 20 yıl önce dönmüş olsam, elimde böyle bir ekipman, bir imkan olsa nasıl projelerimi daha iyi yönetirdim, prensibiyle yola çıktım? Primor'un tabii... Normal piyasada duyduğumuz gördüğümüz yapay zeka örneklerinden birkaç farklılığı var. Bunlarda kendi özgürlüğümü onları da söylemek isterim ben kısaca. Bir tanesi AI native olması, bir tanesi harness özelliği, bir tanesi offline olması özelliği. Bunları kısaca istiyorsanız açıklayalım.
Çok sevinirim. AI native dediğimiz herhalde bu bilinen motorları kullanmıyor mu?
Evet.
Kendi bütünleşik bir yapay zeka motoru var.
Kesinlikle. Şimdi AI native açıklarken iki tane terminoloji çıkıyor karşımıza. AI powered ve AI native diye. AI Power dediğimiz zaten sizin bir sisteminiz var, işleyen bir sisteminiz var. Ama diyorsunuz ki yapay zekayı da buna eklenmeyelim, birazcık daha iyi çalışsın diyorsunuz. Aslında bu dışarıdan bir yardımcı almak gibi ama bizim gerçekleştirmiş olduğumuz bu AI Neitim çözümde yapay zekayı zaten biz yarattık ve bütün üzerine bunu şekilde kaldırdık, bütün sistemi bunun üzerine kurduk. Yani bu şu anlama geliyor, bizim kurduğumuz yapay zeka... Kendi başına çalışabiliyor, kendi başına karar verebiliyor. Hiçbir şekilde dışarıdan bir etkiye ihtiyaç duymuyor. Tabii burada harness kelimesini anlatmak lazım. Destek değil mi? Bir destek alıyor yani. Doğru yakaladınız. AI harness şu şekilde, yapay zekanın bir gücü var. Üzerine yapay zeka, AI harness dediğimiz bu sistemi yığarak, kurarak bu AI neyi çevirir çok daha güçlerle gidiyorsunuz. İzleyicilerimizin daha rahat anlaması için at koşumuna benzetebiliriz. Hani at neticede kendi başına çok güçlü bir hayvan, çok güçlü bir yaratık. Ama atın orada durmasının size bir faydası yok. Ama ata bir koşul takımı takıyorsunuz, işte yelesini takıyorsunuz, işte ne bileyim o ipliğini takıyorsunuz ve bir arabaya bağlıyorsunuz. Ve atın o gücünden muazzam bir şekilde yararlanıyorsunuz. Atı istediğiniz yere götürüyorsunuz, istediğiniz şekilde çekiyorsunuz. Ve istediğiniz şekilde kontrol edebiliyorsunuz. Bütün bunlara ilaveten Primord'da en önemli özelliklerden bir tanesi bu offline çalışması. Offline çalışma niye önemli? Burada şunu söylemek lazım belki de. Yakın zamanda biliyorsunuz Amerika işte Antropic ve OpenAI işte Fable diye bir yeni bir program çıkardı. ChatGPT'de 5.6'yı çıkardı ve belki fark etmişsinizdir. Bunlar neredeyse bir ay kapalıydı. Bir ay kapalı demek, ona ulaşamıyorsunuz demek. Eğer sisteminiz ona bağlıysa hapı yuttunuz. Çünkü oradan bilgi gelmedikçe veya oradan destek gelmedikçe sizin programınız da çalışmıyor. İşte offline olması, AI native olması ve AI how nasıl kullanmamız bizim açıdan bu bakımdan tek başına ayaklar üzerine duran son derece akıllı ve kabiliyetli bir program olarak geliştirdik.
Ama işi de biraz zorlaştırmıştır bence o hazırlık sürecinde.
Tabii ki. Tabii ki çünkü bu normal alıştığımız işte ne bileyim Chachipiti'ye, Cemina'ya veya işte Cloud'a sorar gibi değil. Ben ve yazılımda yaşayan arkadaşlarım her gün affedersiniz böyle kırbaşlayarak şunu doğru yap, bunu doğru yap diye ciddi bir veri eğitimi veriyoruz. Ve bu veri eğitimi ben kendi adıma işte 30 ile yakın yaklaşan sözleşme yöneticiliği tecrübemle bunu eğitim. Bir sözleşme yöneticisi... Görüşüyle Primora nasıl çalışmalıyı aktardım. Tabii buna ilaveten benim yazılımcı arkadaşlarımda benim söylediklerimi birler ve sıfırları nasıl çevirirler onları yaptılar. Yani kolektif bir çalışmanın ürünü olarak bunu çıkardık.
Yani sonucu da ben gerçekten çok beğendim.
Evet çok az kaldı.
Bir beraber bir şey diyelim. Peki bir inşaat firması ya da bir enerji firması Primora'yı kullandığında ne elde edecek? Çok dağınık veriler var. Birisi bir bilgisayarda, birisi diğerinde. Bunlar dijital. Bir de basılı olanlar var. Onlar da bir yerlerde. Birisi yöneticinin ofisinde, birisi dizayn ofiste. Diğeri mimarlık ofisinde belki toplantı tutanakları.
Kesinlikle.
Paylaşılmayan tutanaklar, güncellenmeyen dosyalar. Şimdi baya bir karmaşa var.
Evet.
Belki sadece inşaat firmaları üzerinden konuşursak daha pratik olacak. Ne sağlayacak Primor'a bu inşaat firmaları?
Şimdi Primor'un yönetsel kabiliyetini anlattık az önce. Tabii inşaat firmaları herkes yazılımlara yatırım yapıyor. İşte ne bileyim BİM kullanan var, OTOKET kullanan var. Değişik diğer yazılımları kullanıyorlar. İşte aklıma gelmedi.
CRM'ler kullanılıyor.
Evet şeyler.
Primaveralar gibi.
Bir sürü işte zaman programları var. Şimdi ortada bir karma karışık döküman var. Primora bunları bir kere değerli toplu hale getirecek. Bütün bilgileri toplayacak ve bu toplamayı şimdi bir kere yaptıktan sonra o artık orada kalacak. Depozit gibi kalacak. İkincisi bunun İngilizce'de çok güzel bir terimi var. Fragmented diye söyleniyor. Yani karma karışık, darmadağın diye söyleniyor. Biz çok şey kelime üretiyoruz bunun için ama fragmented kelimesi tam bu işe uyuyor. Dolayısıyla Primora bunları bir zaptrapta altına alacak. İkincisi, projelerde biliyorsunuz bir de üst yönetim vardır. Ya bizim işte A projemizde durum nedir, B projemizde durum nedir? Anında görmek ister. Yani yönetici zaten adı üstünde. Yönetme kabiliyetine sahip olabilmek için bilginin de anında masasında olmasını ister. Dolayısıyla Primora bu tip üst yönetim raporlama işlerinde son derece hassas ve amaca yönelik olarak çok çabuk... Hale getiriyor. Üçüncüsü de bu söylediğiniz kayıtların derleyip toparlanmasıyla ilgili olarak şunu söyleyeyim. Her taraf dedik ya, şimdi bir şirket eğer bir çalışanın sahip olduğu veriye veya ona bağlı olarak yaşıyorsa o zaman gerçekten sıkıntıya düşme ihtimali çok fazla. Örnek olarak ben A-Projesi'nde çalışıyorum. Çoğunlukla kritik bilgiler benim bilgisayarımda. Ben gittim. Ve ben öyle bir insanım ki bütün çalışmalarımı bir USB'de topluyordum. USB'yi de aldım cebime gittim. Ne oldu? Bütün her şey benimle beraber gitti. Şirket hafızası ortaya çıktı. Yani yapay zekanın genelde bize getireceği en büyük faydalardan bir tanesi aslında bizim günlük rutinde çok vaktimizi alan bu nasıl söyleyeyim her gün yaptığımız sürekli tekrardan işleri artık biz oraya devredeceğiz ki daha faydalı işler ölçeceğiz. Ne yapacağız? Ben daha çok düşüneceğim. Neyi düşüneceğim? Stratejik olarak ne yapabiliriz düşüneceğim. İşverenle toplantıya girerken ne yapmam gerektiğini karar vermeyi düşüneceğim. Veya yönetime bunun nasıl hesabını verilir mi daha çok düşünmeye başlayacağım. Yani yapay zeka ve özellikle Primor'un getireceği faydaları ve üstünlükleri bu şekilde sayılabiliriz.
Bunu ya da böyle bir yazılıma, bir şantiyede kim satın alır? CEO mu? Sözleşme yöneticisi mi? Şirketin avukatı mı? Ya da projenin müdür mü? Kim aslında bunun asıl müşterisi? Neden alsın onu? Aslında bunun müşterisi... Tekil müşteriyi soruyorum, şirket özelinde değil belki.
Peki. Şimdi... Projede herkesin bir sorumluluğu ve görevi var. İşte sağdaki formenden... ...proje direktörüne kadar herkesin günlük rutinde yapması gereken ödevleri var. Ve bu ödevleri bir şekilde kayıt altına almanız lazım. Niye kayıt altına almanız lazım? Çünkü görevlerinizi yaptığınızı ispat edebilmelisiniz ki bu dokümanlar veya bu bilgiler dijital olsun, kağıtlı olsun hak ediş dosyasına gidecek ki ayın sonunda paranızı alabilirsiniz. Çünkü niye proje yapıyorsunuz? İş yapacaksınız, para alacaksınız. İş yapacaksınız, para alacaksınız. Ve mümkünse kar edeceksiniz. Bütün hepsi bu. Şimdi bu disiplini yakalayamayan firmalar maalesef karlılık konusunda ciddi anlamda sıkıntıyı düşünüyorum. Kesinlikle zarar da tespit edemezsin. Ya orada biz çok battık. E ne kadar battın? Vallahi daha hala hesaplıyoruz. 3 yıl oldu ama bilemiyoruz. Bunların artık bu mantıkla yönetilen şirketlerin hayatta kalma şansı yok. Dolayısıyla Primora veya buna benzer yazılımların getireceği en büyük disiplinlerden bir tanesi şirketi veya projeyi yönetme kabiliyetini bir üst seviyeye çıkarmak. Bunu kim ihtiyaç duyacak Primora'ya? Ve Primora'ya herkes ihtiyaç duyacak. Çünkü sağdaki insan da cep telefonundan şu işin yapıldığı fotoğrafı da budur diyecek, onu yükleyecek ki o hemen Primora'ya gitsin ve uyarısı gelsin. İşte şu hak edişin, şu hak edişe girecek, şu aktivite bitirilmiştir, tarihi de şudur diye. Demek istediğimi anlatabildim mi? Dolayısıyla Primora kendi özelliğine rekabet etiyle bütün bu yaşam döngüsünü bir disiplin altına alıp proje... Direktörünün hayatını çok daha kolaylaştıracak. En basarılı böyle söyleyebilirim.
Kolaylaştırma tarafı direktörde ama tüm ekip kullanacak.
Kesinlikle tüm ekip kullanacak, evet.
Peki, şimdi yayını izleyen birisi bir inşaat firması hadi bu Primora'yı alalım derse ne durumdayız, ne zamana tamamlıyoruz?
Primora'da şöyle bir durumumuz var. Testleri hemen hemen bitirdik. Yatırımcı ilgisi de var. Bir yatırımcımız niyetini beyan etti. Çok önemli bir yazılım firması. Diğer yandan ben ve arkadaşlarım bunu test etmesi için Türkiye'deki ve Eneril lisesindeki büyük olan 4-5 şirkete dağıttık. Oradan gelecek bilgilere göre bizim ürünümüz zaten hazır. Ben de testleri yapıyorum ama tabii sahada kullanım birazcık daha bize geri bildirim verebilir. Ve bu gelecek geri bildirimlere göre biz ürünümüzü bir miktar daha geliştirmeye ihtiyaç duyabiliriz. Ne zamanki tamam bu hazır dediğimiz anda evet piyasaya sunacağız ve uluslararası piyasaya da sunacağız. Çünkü malum biliyorsunuz inşaat işleri bizim ülkemizde biz de inşaat eksenli bir ekonomide yaşıyoruz ama özellikle GCC tarafında çok büyük montanlı projeler var ve projelerin disiplin altına alınması ciddi bir ihtiyaç. Dolayısıyla oradan da ilgi var konuşuyoruz ediyoruz. Avrupa tarafında da ilgi duyanlar var. Bu şekilde en kısa sürede piyasaya sürmeye hazır hale getireceğiz.
Peki bu yapay zeka sözleşme yöneticilerini nasıl değiştirir?
Herkes işsiz kalacak mı?
Evet yani aslında geleceğimiz soru o. Sözleşme yöneticileri korkmalı mı? Yoksa aslında yapay zekanın o konfor alanına girip belki biraz da işlerin farklı noktaya gitmesi de mümkün olabilir. Yani sanki insan belki... ...işi elinden alınmayacak ama çok pasif duruma düşecek gibime geliyor.
Bu konuya şöyle cevap vereyim, doğru veya hayır demeden çünkü spekülatif olur o. Kendimden de örnek vererek söyleyeyim. Şimdi yapay zekanın getirmiş olduğu bu kolaylık, özellikle araştırmaya yönelik olarak getirdiği... ...ve bilgiyi derleyip toparlamaya getirdiği sürat ve düzen gerçekten takdir'e şayan, öyle söyleyeyim. Son 6 aydaki ilerlemesi çok acayip. Şimdi hiçbir zaman insanın yerini alacağını düşünmüyorum. Sözleşmeyi yöneticisinin yerini alacağını düşünmüyorum yapay zekanın. Çünkü yapay zeka tamam çok kabiliyetli, dokümanları arıyor, toruyor, bir sürü şey geçiyor ama günün sonunda yorum, anlama, bağlamı kurma insan kabiliyetiyle olabilecek bir fonksiyon. Ne şekilde söyleyebilirim? Şimdi ben evde çalışmalarında yapay zekayı yoğunlukla kullanıyorum. Niye? Çünkü eskiden ne yapıyordum? İşte giriyordum bilgisayara, Chrome sayfaları açıyordum, 20 tane sayfayı her birinin arasında kayboluyorsun. Mümkün değil. Şimdi size öyle bir kolaylık geldik teknolojide, ne istediğinizi cümlelerle yazıyorsunuz. Artık cümle bile yazmıyorsunuz. Wipe coding de şununla bununla söyleyerek onları çıkarıyorsunuz ve git bana bunları şu istediğim şekilde bul, şöyle yap diye getir. ...bir sürü talimat veriyorsunuz ve yapay zeka bunu yapıyor. Yapay zeka bunu yaptığı için o zaman sözleşme yöneticileri... ...bu değişime ayak uydurabilen sözleşme yöneticileri... ...bu günlük rutinden kendini birazcık çekecek. O zaman eli çok rahatlayacak. Demin söylediğim gibi çok daha güçlü kararlar verebilen... ...çok daha iyi konuları anlayabilen... ...ve olayın bütününü çok daha iyi görebilen sözleşme yöneticileri haline dönüşecek. Bu şeye benziyor, biz hani dijital turlarda konuşuyoruz. İşsiz mi kalacağım sorusu var ya yapay zeka ile işte Primora geldi. Hayır, Primora sizi resmen şey bir süper insan durumuna getirecek. Amacımız ve hedefimiz bu. Çünkü insan yargısı tabii şimdilik diyoruz hep şimdilik çünkü gerçekten iki sene sonra yapay zeka nereye gideceğini kestiremiyoruz. Ama şu gün itibariyle insanın yerini alacağını asla düşünmüyorum. Çünkü insanın o sezgisi, bağlam kurması... Son yargısı pek teslim alınabilecek bir konu değil diye düşünüyorum.
Yapay zekaişi aslında çok su götürür bir konu. Yani günün şartlarında bir metaverse konusunda dönmez. Ama gerçekten çok verimli. Bir taraftan birileri fallback duruyor, başka birileri ödevini yaptırıyor, kimisi sohbet ediyor. Ama birileri de bu bizim işimize yarar, bunu şöyle kullanalım diyor. Bunu ne zaman fark ettiniz siz?
Şimdi bu aslında tabi yapay zeka ben geriye dönüp araştırmalar da yapıyorum. Aslında 2014'lerde 15'lerden beri konuşuluyor dünyada. Bize ne zaman geldi ben tam hatırlamıyorum ama yanlış hatırlamıyorsam ben Dünya Ekonomik Forumu zamanlarında herhalde pandemi öncesiydi. Yapay zeka böyle gündem olmuştu. İlk tepkim şu olmuştu eyvah hiçbir şeye güvenemeyeceğiz artık falan diye. Yapay zeka bir şeyler üretecek ama doğruluğu nedir bilmiyoruz. Veya bunun güvenilir bir bilgi olup olmadığını nasıl test edeceğiz? İlk endişem buydu fakat sonradan zaman içinde bunu kullanınca veya yaklaşınca hani şey oluyor ya kedi biraz korkar evvela sonra yavaş yavaş yanaşır. Şimdi yapay zekayı da böyle yanaşınca kabiliyetini, kapasitesini ve gücünü görünce ve bunu kendi lehime kullanma durumunu ortaya çıkarınca Dedim bu iş gerçekten çok önemli. Bu şeye benziyor. Hani biz endüstri devrimleri 1.0, 2.0, 3.0, 4.0 yapay zeka şimdi 5.0 diye söyleniyor. Bunun ucundan yakalayamazsak bu roket gibi gidiyor. O zaman arkasından el sallayacağız resmen bu teknolojiyi. O yüzden ben kendi adıma bu işin ucundan bir yerden sıkıca tutayım ve ilerleyeyim diye düşündüm. İlk başta şeyle başladık biliyorsunuz işte bu prompt engineering başladı. Sonra prompttan sonra işte konteks geldi. Şimdi de loop engineering konuştu. Loop engineering zaten programcıların en baştan beri hayatlarında olan bir konu ama bireysel bazda biz de bunları anlamaya etmeye çalışıyoruz. Daha çok su kaldırır bu yapay zeka tartışmaları ama çok önemli.
Ekotürk'te bir de yapay zekanın sunduğu bir program var bu arada. Yani hayatın artık her alanında yapay zeka kafası. Ben keyifle takip ediyorum yapımcılarına. Ve yapay sunucularına da tebrikler vurluyoruz.
E şey de var hani Spotify'da yapay zeka şarkıları falan var.
Onlar da çok başarılı bu arada. Evet Haluk Bey çok teşekkür ederiz.
Ben teşekkür ediyorum.
Yapay zekayı biraz daha nitelikli bir ortamda konuşma fırsatı bulduk. Evet. Prime Oraya da başarılar diliyorum.
Çok teşekkür ediyorum, çok memnun oldum ben de.
Evet bu hafta Haluk Enginar'la birlikte Prime Orayı ve yapay zekayı sözleşme mühendisliği üzerinden konuştuk. Haftayı yine burada bulduk. Hoşçakalın.
More from Cem

İnşaat Şirketleri Yapay Zeka Kullanmadan Önce Neden Verilerini Düzene Koymalıdır?






