Ayurveda Podcast Witharen aflevering 6: Parkinson vanuit een Ayurvedisch perspectief.

Dutch-language podcast episode (Ayurveda Podcast Witte Haren, episode 6) in which Cornelis Peters and Fraukje discuss Parkinson’s disease from an Ayurvedic perspective, centering on the Vata (vāta) dosha as a unifying explanation for diverse Parkinson symptoms (tremor, rigidity, bradykinesia, speech problems, stooped posture, dementia, memory loss, constipation). They unpack vāta’s meanings—movement, mobility, communication—and list its qualities (dryness, lightness, cold, mobility, subtlety, speed, variability) and body–mind roles (muscle movement, peristalsis, breathing, nerve impulses, thought processes, sensitivity, flexibility, creativity). The hosts explain how Ayurveda assesses dosha imbalance (example patient: pre-treatment vāta 82%, pitta 13%, kapha 4%), and describe a Panchakarma-based intervention (14 days preparation, 5 days Panchakarma, 14 days post-care) with a reported post-treatment measurement (vāta → 43%, pitta 29%, kapha 28%). Practical interventions discussed include diet/lifestyle changes, ghee, massages, nasya (nasal oil), pranayama, meditation, creative expression and community support. The episode closes by referencing Wendy van Wijk’s Parkinson magazine and an event on 31 May.
Questions this video answers
May 28, 2024.
Vāta 82%, Pitta 13%, Kapha 4%.
Vāta 43%, Pitta 29%, Kapha 28%.
14 days preparation (Purvakarma), 5 days Panchakarma, then 14 days at home (post-care).
31 May (year inferred from episode context: 2024).
Chapters
Beste mensen, de zesde aflevering alweer van de Ayurveda-podcast Witte Haren. En vandaag hebben we een bijzondere podcast, want we gaan het hebben over Ayurveda en Parkinson, en hoe belangrijk de vaderdosje daarin is. En dat geef ik meteen heel graag het woord aan Fraukje, om even wat principes op te noemen van wat... Campavata is en welke eigenschappen of welke symptomen daarbij horen.
Het bijzondere is eigenlijk al dat Ayurveda Parkinson of Campavata eigenlijk al heel lang of heel vroeg heeft beschreven met de volgende symptomen. Trillen, stijfheid, traagheid van beweging, spraakstoornis, gebogen houding, dementie, geheugenverlies en constipatie. En dat zijn in principe allemaal hele verschillende symptomen. En toch, Cornelis, kun je zaken onder één dosje neerzetten, als ik het zo...
Dat klopt, dat klopt. Kijk, Parkinson is natuurlijk bekend als een ziekte met ongelofelijk verschillende... en met een verscheidenheid aan symptomen, klachten waar mensen last van hebben. We kennen allemaal, of we denken het te weten, als je aan Parkinson denkt, dan denk je aan trillen. Dat is natuurlijk heel zichtbaar. Een bepaalde gebogen houding, dat is ook zichtbaar. Maar zo'n verschijdenheid aan symptomen zoals obstipatie, het heel koud hebben, dat zijn dingen die niet zichtbaar zijn en waarvan je denkt van wat heeft dat nou precies te maken met dat tekort aan dopamine. Het wonderlijke is dat wat vrouwtje al aangaf, AIVD is natuurlijk heel oud, kampervader is heel, je ziet het, minutieus beschreven al zo lang geleden. En het is interessant om te zien dat de bron, het belangrijkste doosje wat uit evenwicht is bij Parkinson, is die FATA doosje. Dus ik wil vandaag in gaan zetten van wat is nou toch precies die FATA. We weten FATA is beweging. Maar ik heb het even, dat zie je hier op de tafel, ik heb het in post een beetje uitgeschreven, om eens heel minutieus uit te leggen wat die fada is en waarom het zo belangrijk is om dat te weten, omdat het zo'n belangrijke oorzaak is van de Parkinson. Dus weten hoe vata werkt en wat het precies doet. Dan kun je dus gaan sturen in die vata met voeding, met leefstijl, met behandelingen, met kruiden. Want je kunt daarmee die vata beïnvloeden en dat is de kracht van de Ayurveda om te zien van hoe gaan we dat doen. Daar gaat deze podcast over.
Dus dat is wat een ander inzicht wat je zegt, want normaal gesproken wordt dopamine heel erg genoemd. En eigenlijk gaan jullie er nog het principe erachter zitten, waar onder andere bijvoorbeeld ook het dopamine proces in zit, maar dat er nog veel meer achter zit. Want als je ziet bij Parkinson zijn er ook vanuit het westen komt men tot wel steeds meer inzichten, bijvoorbeeld ook met de darmfloren, met de ontgiftingscapaciteit van de lever. in de spijsvertering, maar het lijkt wel eh... overal zou je naar kunnen kijken.
Precies.
En de AIVD probeert het als het ware, denk ik, te flappen in die tatteredosje.
Ja, wat we eigenlijk zeggen, je ziet een hele uitgewaaide hoeveelheid symptomen en wat wij gaan doen vanuit die AIVD is terugbrengen naar die bron van waar gaat het mis in die bron en kunnen we het hier al gaan sturen waardoor al deze dingen Nou ja, dat zou natuurlijk het allermooiste zijn, opgelost kunnen worden. Want het lichaam wil wel veranderen. Het lichaam wil wel dingen weer in balans brengen. En als dat enorm uit balans is, wat gebeurt bij zo'n ziekte als Parkinson, is het heel interessant om te kijken van hoe krijgen we dat vanuit die AIVD, vanuit die balans, wat zo belangrijk is in de AIVD, Hoe krijgen we die vata die helemaal uit de rails gelopen is, hoe kunnen we die beïnvloeden sturen en wat zijn daarvan de effecten? En daar ga ik het een beetje over hebben. En vandaar dat ik al deze posts die ik hier geschreven heb, Dat gaat alleen maar over fata. En ik stel voor dat we gewoon even gaan staan en dan zet ik dat achter me op dit bord. En dan gaan we aan de hand daarvan even interactief uitleggen, iedere keer weer, wat die fata is met alle eigenschappen, met alle begrippen. Dus laten we beginnen. Vrouwtje, ik heb deze bovenste al hier opgeplakt. We kennen fata van beweging. Mobiliteit en communicatie. De Doshavada stuurt eigenlijk deze drie principes aan. Het blijft altijd lastig om uit te leggen wat vata is. Dus ik probeer met deze woorden die wij kennen om uit te leggen wat vata is. Dit, beweging, als we dit er nou onder zouden plakken, wat is dan beweging? Je zou beweging kunnen zien als verplaatsing.
Verplaatsing in het lichaam.
In het lichaam van allerlei... Hoe belangrijk.
Dat het doorstroomt als het ware ook, dat dat ook...
Precies. En dan zie je hier, ik heb hier een tekeningtje onder gemaakt, dit is een golf. Beweging, je kunt je voorstellen dat dit is een beweging. Maar, en als we het dan over mobiliteit hebben, is ook beweging, maar is ook bewegingsvrijheid.
Ja, precies.
Beweging hierheen, daarheen. Als ik dit doe, ben ik ook aan het bewegen. Dit is meer een beweging in een golf, maar dit is ook bewegen. Dan zou je dit als een golfbeweging kunnen zien en dit als een deeltjesbeweging. En dan zitten we meteen al in het kwantumveld. Iets kan een golf zijn of een deeltje. Dus om maar aan te geven hoe interessant die fata is. En fata is communicatie en communicatie betekent informatieoverdracht. Iedere cel is verbonden met de andere cel. Cellen die communiceren met elkaar, organen communiceren met elkaar. Weet je, alles in het lichaam communiceert. Allemaal fata. Dus we hebben al heel verschillende principes en toch hebben we het nog steeds over die vata.
En bijvoorbeeld informatieoverdracht, dat gaat bijvoorbeeld ook over de neurotransmitters.
Ja.
Ja, precies. Zo kun je daar weer een onderverdeling in maken.
Precies.
Wat ook in de hersenen heel belangrijk is, maar ook door het lichaam heen, met de communicatie.
En dan zie je ons staan hier en terwijl jij aan het praten bent, doe je dit. Dit is vata, maar ondertussen ben je ook aan het denken, je bent ook aan het processen en je bent ook aan het denken van hoe leg ik dat uit, de woorden, ook vata. Dus hoe complex eigenlijk. Nog steeds vata. Dan hebben we de eigenschappen. We hebben het nog steeds over vata. Verschillende eigenschappen vertellen. Dan hebben we droogte. Nou, plak jij de volgende maar op. Doen we het even om en om.
Licht.
Licht hoort bij vata. Koud. We hebben het nu over de eigenschappen. Om even te laten zien wat die vata is. Beweeglijk. Beweeglijk. Subtiel. Er moeten er nog twee bij, daar hebben we nog plaats voor.
Snelheid.
Ja. En variabel. Dat zijn eigenschappen, dat hoort bij Vata.
Hoe kijk je daar nu als ayurvedisch arts naar? Als jij deze eigenschappen ziet, dan denk je, oké, dat is bijna... Je ziet het vaak ook als een rijtje bij Vata, hè? Dan denk je, oké, ja. Hoe kijk jij daarnaar?
Dat zijn rijtjes wat op zich niks zegt. En niet voor allerlei rijtjes, wat zegt het? Je hebt een begrip, je hebt zoals dit een naam. En we zijn aan het proberen van hoe krijgen we, hoe kunnen we vader, hoe kunnen we dat principe van vader beschrijven? Hoe kunnen we ermee werken?
Hoe krijgen we het handvaten?
Nou, als we het hebben over droogte en we hebben het over de persoon, de mens, dan heb je het over bijvoorbeeld een droge huid, ogen, mond en keel, gewoon een droogte in je lichaam.
Ja, precies.
En als je dat ervaart, als je dat hebt en je komt bij een ayurvedisch arts of een ayurvedisch therapeut en je hebt dit soort symptomen, dan gaan wij meteen denken over, dan is fata uitbalans, want het is iets wat fata veroorzaakt.
Ja, en droogte kan ik ook denken volgens mij aan de dikke darm.
Klopt.
Vatten is ook volgens mij gezeteld in de dikke darm. En droogte kan dan ook, als vatten volgens mij te hoog is, kan het ook daar ontstaan met obstipatie mogelijk als gevolg.
Precies.
En wat toch weer even een link is naar bijvoorbeeld de ziekte.
Klopt.
Parkinson.
Klopt.
Dus zo kun je eigenlijk een eigenschap door het hele lichaam heen kijken van wat er En wat het effect is op een orgaan.
Juist, juist. En dan heb je licht, lichtheid. Lichtheid in het lichaam. Mensen ervaren, weet je, dat je zegt van, weet je, ik ervaar iets van ik heb er niet helemaal grip op, ik ben wat zweverig, ik voel me niet zo geaard. Mensen zeggen dat gewoon. Ik voel me gewoon niet geaard, ik ben te veel in het hoofd, ik heb geen binding, ik zit te veel hier. En dat is typisch weer een vata-aandoening. Het is lastig. Je kunt naar een huisarts gaan en zeggen van ja, ik voel me wat licht, ik voel me niet geaard. De goede man kan daar niks mee. Wat kun je daarmee doen? Maar vanuit de AIV dan denken van oké, dit zijn eigenschappen, hoort bij vader. Als je daar last van hebt, dan is vader uit balans. Dan gaan we kijken of je met voeding, of met kruiden, of we die doosje kunnen vangen. En dan kunnen we kijken hoe we jou gaan helpen.
Dan kun je ook eigenlijk denken aan de vijf elementen. Bijvoorbeeld water en aarde. Dat zijn de meest zware elementen. Dat je daar wat meer mee gaat werken. Om het concreet te maken. Wat betekent water? Oké, vloeistof. Maar aarde, hoe kun je daarmee werken?
Ik geef deze aan jou. Je kunt even kijken wat erop staat.
Koude handen en voeten, lage lichaamstemperatuur en gevoelig voor een koude omgeving. Als ik hier aan denk, denk ik ook wel bijvoorbeeld op leeftijd. Het is ook zo dat bijvoorbeeld ook als je ouder wat sowieso vatten ook wat gaat toenemen. Dus je kan het iets gauwer koud krijgen. Dat is ook inderdaad een indicatie van een verhoogde vatten. Komt het ook meer voor bij Parkinson?
Absoluut. Er zijn mensen die gewoon een enorme kou in hun lichaam ervaren. En daadwerkelijk een lagere lichaamstemperatuur. En dat is heel lastig te behandelen. Je kunt wel zeggen, ga maar onder een deken liggen. En dat gaan ze natuurlijk doen. En de ruimte moet dan extra verwarmd worden, omdat ze dat niet zelf aan kunnen maken. Dus die vader blaast die pita omver.
Ja, precies.
En dan heb je gewoon die typische overstimulatie van fava die het lichaam gewoon te veel afkoelt.
En waar je eigenlijk dus als fata te hoog wordt, kan het dus ook zijn dat pitta, het vuur, Eigenlijk wat te laag kan worden. Dus je vuur wordt wat te laag. En dan kan de eigenaar ook kijken van hoe kun je het vuur als het ware, wat we eerder in de podcast ook over gehad hebben, hoe kun je dat versterken, eventueel de voeding of beweging.
Probeer maar eens een lucifer aan te steken als het hard waait. Het lukt je niet.
Nee.
Weet je, dat wordt gewoon uitgeblazen letterlijk en figuurlijk. Zo kun je het je voorstellen in je lichaam. Als die vader gewoon zo dominant is, dan komt die pitta, die kan gewoon daar niet tegenop.
Nee, precies.
Die kan daar niet tegenop.
Ja, de vattakracht is als het ware dan te sterk. Het domineert als het ware pitta en kappa.
Ja, alle twee.
Dus dan kappa. Als het teveel onderdrukt was, komt ook het immuunsysteem onderdrukt te staan. Maar dat is toch wel heel sterk verbonden met kappa.
Klopt.
Zo belangrijk is dus toch een bepaalde balans tussen de doshas.
Dit is heel belangrijk. Ik ga hem eventjes een beetje plakken, want anders vallen ze al naar beneden. Kijk, we hebben beweeglijkheid, die hebben we hier ook. Beweeglijkheid hebben we eventjes uitgesplitst. En waarom is dat zo belangrijk? Vader is verantwoordelijk voor beweging, alle spierbeweging wat je ons ziet doen. Dit is gewoon fata. Maar ook, wat jij eerder al aangaf, die darmperistatiek. Want als dit of teveel of juist weer te weinig beweegt, dan blijft je voedsel hangen. Met alle gevolgen van die. En als je dit dus wil aanpakken, obstipatie, dan is een van de eerste dingen waar wij als AIV'er mensen aan denken, die vata beïnvloeden. Want die beweging moet op gang komen. En dat kun je zelfs van buiten af doen, met massages. Dat is één ding. Maar je kunt ook natuurlijk met voeding weer sturen en met bepaalde kruiden. Dus we hebben het nog nogmaals. We blijven praten over vada, maar we gaan het echt helemaal uitsplitsen en toegankelijk maken. Subtiel. Je gaf het, voordat wij begonnen, al een beetje aan. Je zegt van alle dosjes vind ik die vada dosja het lastigste, omdat het gewoon ongrijpbaar is. Pak hem maar erop. Ik heb hier de... Oh, dat kan ook nog. Een wandvrouwtje.
Moeilijk te voelen of te begrijpen. Gevoeligheid voor subtiele prikkels en veranderingen.
Oh ja.
Dan denk ik ook wel een beetje aan mensen die bijvoorbeeld hoofdsensitief zijn en die soms wel, hoe zou ik dat zeggen, dingen voelen. Maar hoe verwoord je het dan? En wat voel ik eigenlijk? Er is wel iets, maar ik weet nog niet zo goed wat het is. Het is ook een beetje ongrijpbaar als het ware.
Klopt. En in de Ayurveda kunnen we iemand die hoogsensitief, hooggevoelig is, bijna altijd rangschikken onder fata-typen. Dat is een typische fata-type, want dat zijn typische fata-eigenschappen. Dat je bij wijze van spreken gewoon heel gevoelig bent voor prikkels van buitenaf. Dat je met vrienden of vriendinnen ergens heen gaat en de helft die amuseert zich en die heeft nergens last van. En de andere helft voelt allerlei dingen en die voelt zich ongemakkelijk. En die kunnen het niet eens echt duiden van wat het is, maar het gevoel geeft hun aan van die omgeving is gewoon te prikkelgevoelig. Of dat daar iets gebeurd is wat ze oppikken. Het zijn gevoelige antennes, zo zou je het kunnen zien.
En eigenlijk zijn ze wel een beetje de voorlopers, die soms al in de maatschappij kunnen aanvoelen dat er iets aan het veranderen is. Ze kunnen nog niet helemaal duiden hoe en wat, maar ze voelen eigenlijk al iets aan. Kunst is natuurlijk wel, als je deze eigenschap hebt, Dat je het ook echt als een kwaliteit beschouwt. Zodat je weet van, ik heb dus blijkbaar een soort vermogen, een avondvermogen. Waardoor ik al te snel dingen kan signaleren. Alleen, het leren omgaan met dat je het nog niet helemaal kunt verwoorden, dat is dan misschien ook een proces. Het serieus nemen, een tijd geven wat je voelt en ervaart en natuurlijk ook jezelf serieus erin nemen. Eerst het altijd waarderen dat je zo bent en ook niet zeggen wat ik wel zie van ik ben zo ongevoelig of ik voel zoveel en ik vind het allemaal lastig, je moet weg. Nee juist niet, maar dat je voelt van die kwaliteit heb ik en hoe ga ik ermee om. En daar kan ik ook iets mee in andere mensen toe. Ze zijn niet zo gewend in onze maatschappij om hiermee te werken. Wat ik wel mooi vond van Nick in de kruidenkwekerij Zeeland. Hij zei, ik wil dat mensen bij mij, de medewerkers van hem, niet overmoeid raken. Want zij, hun gevoeligheid heb ik nodig voor die kruidenkwekerij. Dit is een ondernemer die die gevoeligheid als een kwaliteit inzet. voor jezelf, hoe zeg je dat, kunt accepteren en waarderen, gaat het gevoel naar jezelf toe, wordt ineens heel anders. En dat is ook heel waardevol eigenlijk.
Het is heel cruciaal. Het is heel cruciaal. Vind ik zelf ook een enorme belangrijke eigenschap. Dat zie je ook bij ons, bij alle werknemers. Juist, zeg maar, de antennes hebben voor de gevoeligheid van een ander, maar zeker ook van zichzelf, is cruciaal. Wij werken met de energie. En wij sturen daarmee. Kijk, ik heb er nog eentje staan. Dat is snelheid. Kun je daar iets over zeggen?
Snelle spraak, denken en bewegen. Ja, ja, ja, dat is wel iets, ik ken het ook een beetje van mezelf. Als ik er niet om denk, kan ik ook te snel praten. Ik ken het inderdaad van Fatta zie ik het wel, dat dat meer hele verhaal, vrij rap, van vrij druk, soms ook wat chaotisch.
Ja.
Dus dat vind ik wel, het is een charme ook vind ik.
Ja.
Maar als, ik denk wel als Fatta te sterk wordt, kan dit ook, hoe zeg je dat, deze energie ook te sterk worden. En dan raak je het ook voor jezelf, kun je het dan behoorlijk kwijtraken, want alles gaat net even een stap te snel, ook voor jezelf. Maar het is net alsof je dan, dan moet je wel toch een beetje dat rempedaal zien te vinden.
Precies. Nou, bij mensen met Parkinson is het rempedaal dus niet te vinden. Dus de bewegingen kunnen soms gewoon heel snel zijn, zonder dat ze daar eigenlijk invloed op hebben. En dat komt doordat vader uit de rails gelopen is. Vader is te hoog. En dan is het heel moeilijk om dat te hanteren, omdat dat gewoon bijna buiten hun bereik is gekomen. Dan heb je dus weer te maken met deze eigenschappen. Op zich, de eigenschappen in verhouding, in balans, is gewoon een gegeven. Beweging is een gegeven, maar als iets te snel is, dan heb je daar last van. Als het te langzaam is, heb je daar last van. Er moet een balans in zijn. Dus we zoeken voortdurend met deze... Uitsplitsingen, zoeken we manieren om die vaten te hanteren, te kunnen sturen, te kunnen begrijpen. En als geen ander dat vanuit die Ayurveda beïnvloeden. Hier heb ik nog eentje, die is ook heel interessant. Dat is variabel. Dit kan afhankelijk zijn van externe factoren. Het weer, de stress, dieet, stemmingswisselingen. We hadden het even over subtiel. Dat mensen die fijngevoelig of hooggevoelig zijn heel snel dingen kunnen waarnemen. Juist die variabelen. Subtiele signalen, maar ook heel variabel zijn in die zin dat de stemming ook heel snel op kan slaan. Dus daar zit ook alweer, weet je. We hebben hier de balans, maar die balans kan ook wel zo gaan.
Ja, precies. Ook in het gemoed en in de stemmingen eigenlijk.
Dat je vrij snel... En dat is ook weer vata.
Wat ik zelf begrijp, bij een depressie bij een vattenpersoon kan het snel opkomen, maar gaat ook vrij snel, relatief snel weg. Bij kappen, als die een depressie krijgt, ontstaat het langzaam, maar dan kan hij ook behoorlijk ver weg zakken in een depressie. Dus dat is toch wel een andere constitutie als het ware. Dat klopt.
Nou, gaan we verder en gaan we het hebben over de rol van vader in lichaam en geest. Dus nu gaan we lichaam en geest verbinden. We hebben het nu hierboven over beweging, mobiliteit, communicatie gehad. Dus beweging in de zin van verplaatsen als een golf. Mobiliteit is ook beweging, maar dan bewegingsvrijheid, dus alle kanten op. Communicatie als informatieoverdracht, de communicatie tussen de cellen, de organen. Dit zijn de eigenschappen. We hebben dat hieronder even toegelicht. En nu gaan we het weer hebben over de rol van vader. Maar nu in de combinatie lichaam en geest. En dan beginnen we hier weer met beweging. En nou mag je hem hier even voorlezen.
Spierbeweging, darmpirastatiek, ademhaling, zenuwimpulsen en denkprocessen.
Dus dat zijn de verbindingen, zeg maar, van fata in lichaam en geest. Die spierbeweging waar we het over hadden.
Ja, precies.
Je denkt iets, je doet iets, je pakt iets, je wilt dit pakken. Dus eerst begint dat denken, ik wil die pen pakken. Wat staat er op die pen? Ajuflix. Nou, een mooie pen is dat. Leg ik hem weer neer. Maar dat is een combinatie van denken en bewegen. Dus daar hoort dit weer bij. Beweging.
Wat ik begrijp, bijvoorbeeld bij Parkinson, soms denken mensen dat ze iets willen doen. En dan vertraagt het. En dan is er toch iets in die aansturing dus aan het... De overdracht gaat trager. Dat wordt natuurlijk vaak met dopamine bijvoorbeeld ook, dat het signaaloverdracht onvoldoende is. Hoe wordt dat eigenlijk vanuit de AIVDA gezien? Dat die vertraging in de aansturing als het ware, de opdracht die minder snel komt. Hetzelfde principe of is het toch of.
Wordt dat... Nou, weet je, we gebruiken die fata om te begrijpen van wat voor soort processen zijn er gaande. En als je het dan hebt over die dopamine, hoe kan dat nou dat daar niet voldoende van is? Dan kun je bijvoorbeeld weggaan of naar je darmen gaan. naar de spijsvertering en dan kun je dus bedenken van waarom wordt die tyrosine, waarom wordt dat niet opgenomen? Dat is een voorloper voor dopamine. Dus hoe kan dat dat dat niet opgenomen wordt? Dus dan ga je als het ware hierheen om te zien van wat is hier mis? Dus dat is dan weer het volgende onderwerp. Dus je gaat gewoon, precies wat wij nu doen, we beginnen met die vaderdoosje en dan gaan we hem als het ware eerst uitspreiden en dan langzamerhand die verdieping in om te kijken van waar zitten we precies.
Dat is toch wel die vertering die in de uiveren altijd weer terugkomt. Die zwijgsvertering. Of kan datgene wat van buiten komt omgezet worden voordat dat voor het lichaam bruikbaar is. Maar wat ik begrijp ook van dopamine, dat het ook grotendeels aangemaakt wordt, ook in de darmen. Vandaar dus wat ik ook begrijp, dat de darmflora wat ook heel belangrijk is.
Cruciaal.
Ja, precies. Maar je wilt eerst eigenlijk zien, wat is er precies aan de hand? Wat zijn precies de klachten? En hoe zien wij eigenlijk dat in relatie tot de doshas?
Wat we in de ANWB voortdurend doen, en dat is heel, heel belangrijk om te realiseren, is dat we proberen om heel erg breed te kijken, maar ook breed te blijven kijken. Dat we niet verzanden in een detail, wat heel belangrijk is, want daar kijken we ook naar, maar dat we dus iedere keer teruggaan naar het brede beeld van hoe krijgen we die vatadoosje in zijn algemeenheid in balans.
Ja, precies.
Eigenschappen zien we. En hoe kunnen we, en dan gaan we van eigenschap naar eigenschap, ik ga gewoon hier ook weer door, verbinding met lichaam en geest, hoe gaan we, weet je, hoe gaan we dat boek doorbladen? Ieder mens is als een boek, je komt binnen met een bepaalde achtergrond, met een bepaalde leeftijd, met een gender, met alles wat je meegemaakt hebt, dus dat is een nieuw boek. En dan gaan we kijken met dit in ons hoofd, als een soort raamwerk, wat is er met jou aan de hand? Waar gaan we het zoeken?
Dat betekent niet alleen voeding, dat kan ook zijn van hoe is je leefstijl of hoe ervaar je ook je eigen persoonlijkheid. Wat bijvoorbeeld met hoog sensitief benoemden. Kijken waar zit en eigenlijk is de cliënt daar natuurlijk ook dan weer leidend in. Die geeft eigenlijk al bepaalde informatie. Die geeft onbewust misschien al aan waar de aandacht zich op wil richten. Waar wil het licht op geschenen worden? Wat mag naar voren komen? Wat mag geheeld worden? Precies.
En dan heb ik nu precies eigenlijk een heel mooi post-it in mijn handen, want dan heb ik het hier over de communicatie. Dat hebben we hier ook gehad. Nee, sorry, hier. En dan heb ik nu over communicatie tussen cellen, tussen weefsels, organen, verschillende lagen van het... Verschillende lagen van het bewustzijn. Dus niet alleen de communicatie tussen alles van het lichaam, maar ook die lichaam en die geest. En ook dat je kunt sturen. Dat je vanuit je hoofd kunt gaan sturen van hoe wil je het aanpakken. vanuit jezelf. Want je kunt wel jouw aandoening op het bureau leggen van de dokter, maar dat is eigenlijk iets buiten jezelf plaatsen. Je plaatst jouw verantwoording op dat bureau bij die dokter, maar die dokter heeft daar wel voor gestudeerd. Maar niemand kent jou zoals jij jezelf kent. En dit is al heel complex, alleen die fata al en hoe die precies werkt. Een aandoening zoals Parkinson waar we het nu over hebben in deze podcast. dan is het zo belangrijk dat je jezelf, als het ware, ook goed kent van wanneer is het begonnen? Wat zit erachter? Wat zou jij zelf kunnen sturen? Want die beweging, nogmaals, die beweging van Vata, is cruciaal omdat de geest het lichaam aanstuurt.
Dus je hebt het dan ook eigenlijk over het zelfgenezend vermogen wat je, als het ware, wilt activeren?
Juist.
Binnen wat mogelijk is?
Binnen wat mogelijk is.
Zo reëel is de AIVD ook, dat altijd 100% genezing mogelijk is. Maar wel kijken, hoe kun je binnen die mogelijkheden toch tot een kwalitatief goed leven en ook met geluk en goed gevoel.
En je ziet ook bij Parkinson dat het heel verschillend is qua verloop. De ene is heel lastig in te stellen qua medicatie, de ander is daar heel contentieus in en die kan zichzelf heel goed daarin sturen. En alles daartussenin. Er is gewoon heel veel mogelijk, maar er is ook heel veel mogelijk wat je zelf kan doen. Wat je zelf stuurt. En tuurlijk kun je niet alles voorkomen. En zijn er nu een keer ziektes, dat is een gegeven. Maar het is wel interessant om te kijken hoe verschillende mensen daarmee omgaan. En dan is het ook interessant om te zien hoe breed die AIV is. En met hoeveel verschillende middelen wij daarin kunnen ondersteunen. En hier heb ik het bijvoorbeeld over creatieve expressie en innovatie. Mensen kunnen nieuwe ideeën bedenken, je kunt dingen verkenden, je kunt het uiten. Op het moment dat jij te horen krijgt dat jij de ziekte Parkinson hebt, dan schrik je natuurlijk enorm. Want dat is iets wat je helemaal niet inkalculeert. Zeker als we nu zien, want jij beladerde net dat blad door, Van Wendy van Wijk, die heel veel schrijft over Parkinson en zelf ook Parkinson heeft. Op het eind van de podcast zal ik dat nog even toelichten. Maar dan zie je hoe jong de mensen zijn. En als je dus gewoon in de bloei van je leven te horen krijgt dat je deze aandoening hebt, dan schrik je. Dan heb je gedachten die gewoon eventjes heel donker zijn. En dat is heel erg terecht, want er gebeurt van alles met je. Maar moe ga je dan. Wat ga je inzetten? Want is het leven opeens helemaal over? Niemand weet hoe oud je wordt. Dat weet niemand. We kunnen wel statistieken hebben, maar we weten nooit hoe oud we worden. Het gaat niet om hoe lang het duurt voordat je doodgaat. Het gaat erom wat je doet met de tijd die je hebt. En daarop insteken geeft een andere vibe, een andere energie, een andere vata zou ik zeggen. Een positieve vata. Dan een vata die jou helemaal naar beneden haalt en alles zegt van waarom het zo erg is wat je hebt. Tuurlijk is het erg, maar je kunt het ook anders. En daarom heb ik dit als creatieve expressie en innovatie inzetten. Dat is ook vata.
Vooral eigenlijk datgene wat je zelf aanspreekt. Creatief wordt natuurlijk weleens gedacht over tekenen en kunst, maar dat kan op heel veel mogelijke manieren. Dat kan ook met koken of wat het ook vaart, wat je zelf heel leuk vindt om te doen. Soms is het voor de hand liggend, maar heb je het dan de hele tijd niet meer. gedaan. Wat je zegt, het is eerst wel heel erg verwerken als ik een diagnose krijg. Dan kom je volgens mij inderdaad in een donker stuk. En dan ging ik toch wel proberen. Daar wil de AIVD ook altijd heel graag aan ondersteunen, van langzamerhand naar... En wat zijn nu de mogelijkheden en de waarden? Wat je noemt, van Wendy die het Paxo Magazine dan schrijft, die heeft er een manier in gevonden. En juist zelfs mensen te helpen erin. En te verbinden als het ware. En dat is ook een kunst eigenlijk.
Dat vind ik een heel mooi voorbeeld.
En hoe doe je dan bij jezelf van, wat past bij jou? Dat is eigenlijk de, en alleen jij zelf weet, Wat dat is, wat er in je leeft. Want achter die ziekte Parkinson, wat je ook een beetje noemt met het quantumveld, uitverestelt ook iets in jou, en dat is de kern, die is gewoon gezond. En dat is achter lichaam en geest. En dan wordt het heel belangrijk, juist ook met een ziekte als Parkinson, om ook met dat veld contact te maken.
Klopt.
Om meer, dan krijg je een soort veilige basis in jezelf, omdat het lichaam kan soms wel wat minder veilig voelen, dat het wat minder functioneert. Maar als je met dat veld meer in aanraking komt en meer contact mee kunt maken, krijg je een ander soort veiligheid die veel dieper gaat. En waar bijvoorbeeld ook de contact met de natuur al heel helpend in kan zijn. En dat is niet te benoemen, om het subtiel te hebben. Je kunt niet echt zeggen, hoe kan het dat de natuur zo helpend erin is, maar er is iets Een soort kwantumveld dat ook in de natuur voelbaar is. En wat je bijvoorbeeld in de stad weer minder merkt, zeker als het heel druk is. En dan gebeuren er andere dingen. Maar dat is ook een stuk van de Ayurveda. En dat het naast tegen mijn geest, er zit nog een veld achter de bron, wordt het als het ware wel genoemd.
Klopt. En dan is het aan jou als persoon... om als het ware jouw geest te sturen naar dat veld. Voorheen was je daar helemaal niet mee bezig, je was gezond, je deed allerlei dingen, je had je carrière, je had allerlei plannen. En opeens gebeurt er iets waardoor dat losgesneden wordt, waardoor je letterlijk en figuurlijk op jezelf teruggeworpen wordt. En wat ga je dan doen? Dus een verbinding maken met dat veld, bijvoorbeeld door yoga of meditatie, dat zijn manieren om die vata te sturen op een manier zoals je dat nog nooit eerder gedaan hebt. En het is ongelooflijk indrukwekkend om te realiseren dat dat bewustzijn, dat je dat kan sturen. Er zijn heel veel dingen wat je niet kan sturen, maar dit kun je leren om te sturen. Je kunt leren om jouw geest als het ware te sturen naar iets wat jij graag wil. En dan heb ik het ook weer over het volgende, flexibiliteit.
Ah ja.
Dat je dus kunt kiezen, je kunt flexibel zijn. Kijk, je lichaam kan dan misschien bepaalde dingen niet doen, maar met jouw geest kun jij gewoon wel lopen, wel fietsen, wel hardlopen. En het wonderlijke is, als je dat stimuleert in jouw geest, dan kun je soms dingen doen die je daarvoor niet eens kon doen. Jouw lichaam past zich aan. Jouw geest is sturend.
Is dat een beetje hetzelfde als bijvoorbeeld wat ook wel in de sport werd gezegd van, voetballen vroeger, als je een aanval zag van iemand anders, kwam dat in één keer zag je dat in je systeem ofzo voor je. Maar ging je erover lezen, en dan zat je alle stappen, dat is vermoeiender. Maar eens zo'n beeld. Dat komt zo binnen of zo, bedoel je dat ook een beetje? En vooral die beelden zijn heel belangrijk eigenlijk. Dat werkt op de een of andere manier heel goed volgens mij op de hersenen.
Dat werkt heel goed en wat we allemaal weten is als je veel oefent en veel traint, dan gaat jouw lichaam zich aanpassen aan die training. Hetzelfde kun je doen met je gedachten. Als jij leert om jouw gedachten te beheersen, om het te sturen, om het als het ware in de hand te hebben, Toen ik voor het eerst ging mediteren zei mijn leraar in India van realiseer je dat jij een chariot, dat is een wagen, bent. En er lopen acht paarden voor en al die acht paarden willen allemaal een andere kant op. Waar wil jij heen? Want zo zijn jouw gedachten, die gaan alle kanten op. Wat is jouw doel? Nou, dat lukt niet als die paarden alle kanten op gaan. Je moet als het ware contact maken met al die acht paarden om te zorgen dat jij ze in de hand hebt, zodat jij kan sturen en dat je ergens naartoe kan gaan wat jij wil. Niet wat die paarden willen, maar wat jij wil. En dat is een beetje een soort metafoor. om met je gedachten, wat best wel lastig is, want wij zijn dat niet zo gewend, om te leren om je gedachten als het ware te sturen. En dat gaat ook niet dwingend. Eerst laat je die gedachten zo een beetje alle kanten opgaan en op een gegeven moment komt er een soort stilte. En in die stilte zit ruimte om een soort bedding te vinden of te sturen. En dat is allemaal fada waar ik het over heb. Dat ongrijpbare, dat subtiele.
Een beetje het diepere veld als het ware en waarbij je duidelijker voelt wat jouw richting is. En dan gaan je gedachten eigenlijk daarin mee.
Klopt.
De oppervlakkige laag die is vaak, inderdaad wat je zegt, dan kan het alle kanten opgaan. Dit is leuk, dat zie je vaak bij jongeren ook wel eens. Dat is leuk, dit is leuk. Ik weet eigenlijk niet wat ik kan kiezen, omdat je je eigenlijk nog niet zo sterk voelt. wat diep in jou eigenlijk al opgesloten ligt. En op een gegeven moment kun je dat voelen. Dan voel je ineens dat dit wel belangrijk is. Hier wil ik voor gaan of zo. Dus dan kom je in een diepere laag als het ware. Klopt.
Dan hebben we het ook nog over de ademhaling. Dat is ook vader, die ademhaling, die beweging van die ademhaling. Het opnemen van zuurstof. afvoeren van CO2 en essentieel natuurlijk voor ons functioneren. Maar wat je dan ook heel vaak hoort, is dat je Zeg maar allerlei dingen in het lichaam zoals bijvoorbeeld vrije radicalen. Dat is een soort roesten van bepaalde bestanddelen in jouw lichaam. Wat natuurlijk helemaal niet goed is. Als jij een goede ademhaling hebt en je kunt dat met pranayama kun je dat gewoon ook oefenen. Als je zorgt dat je ademhaling goed en regelmatig is en dat dat overal in je lichaam komt. Dus dat jij overal die zuurstof neerzet en overal die CO2 af kan voeren. Dat betekent dat je een heel schoon systeem kunt onderhouden. Is ook vader. Die hele beweging is vader.
En die pran en jam is eigenlijk ook meer met de neus. Dat je door de neus van het ene neus gaat naar het andere. Bijzonder is, wat ik zelf ook gemerkt heb, dat het rustiger wordt erdoor in mezelf. Die neusademhaling is toch wel best wel belangrijk. En ik besefte ook eigenlijk van, hey, blijkbaar adem ik volgens mij om. Er is toch misschien wel iets meer door de mond heen. Maar eigenlijk een hele prettige manier Om echt letterlijk in mezelf een soort diepere rust en ontspanning te ervaren. Dat is op zich een hele mooie, die je vrij vlot kunt toepassen. Ook tussendoor op een dag. Dus ja, ademhaling is wel belangrijk.
Ik heb er nog eentje. We hebben hem al een beetje besproken bij subtiel en variabel. Nu doen we hem in combinatie met die lichaam en die geest. Dan heb ik het weer over gevoeligheid. Vata maakt mensen gevoelig. Gevoelig voor subtiele prikkels en veranderingen in de omgeving. En dat kan, je kunt zeggen van ik heb daar last van, hoogsensitieve mensen hebben last van die prikkels, maar je kunt het ook in je voordeel zien dat je juist door jouw gevoeligheid dingen kunt voelen en als het ware dingen voor kunt zijn, omdat je het van tevoren voelt. Jij gaf het net al aan dat je steeds meer jonge mensen krijgt op dit moment die hooggevoelig zijn. We leven in zo'n veranderende maatschappij, met zoveel nieuwe dingen, met zoveel nieuwe input. Het is heel belangrijk om dat vroeg al aan te voelen, zodat je kan anticiperen dat je flexibel kan worden, dat je als het ware ruimte kunt creëren om daar mee om te gaan. Ook vaker.
Ja, want op zich, inderdaad wat je zegt, er is natuurlijk ook veel input vanuit de digitale social media, ook op Twitter en Instagram. Veel woorden, veel kreten. En als je dan een bepaalde gevoeligheid hebt, kun je aanvoelen wat klopt en wat klopt ook niet. Dus je leert eigenlijk daar... Dus die gevoeligheid is juist wel belangrijk om ook een heel mooi verhaal van iemand ook eens te ervaren. Wat ervaar ik er eigenlijk in? Of dat je ineens voelt van, ja maar hier kloppen gewoon dingen niet. En dat je bijvoorbeeld daar ook... serieus in jezelf naar luistert. Dus het is eigenlijk wel een hele belangrijke kwaliteit, ook om juist bepaalde beslissingen te kunnen nemen.
Klopt.
En je ook niet, als het ware, niet te laten verleiden door het een of het ander. Nou.
Ik geef deze aan jou. Je mag hem even lezen. Wat is het nieuwe verhaal?
Denkvermogen. De invloed uit denkvermogen, inclusief het vermogen om snel te denken, nieuwe ideeën te genereren, Cornelis, wat heb je hier neergezet? Informatie of niet?
Ja, in informatie. Dus je denkvermogen, daar gaat het eigenlijk om, ook weer fata. De manier van denken dat dat een invloed heeft op je lichaam. Dus alles wat we hierop noemen, beweging, communicatie, creatieve expressie, flexibiliteit, de ademhaling, je gevoeligheid, je denkvermogen, allemaal weer fata. Dus we begonnen boven, beweging, mobiliteit, communicatie, Dat zijn allemaal dingen, dit is echt de bron, met uitgewaaierd, uitgesproken, van wat is dat nou precies, die fada, en hoe kunnen we dat vangen? Nou, als geen ander, en dan heb ik hier de ayurvedische therapieën, en als bovenaan de lijst heb ik hier de Panchakarma staan. En waarom is die therapie of die behandeling zo belangrijk? Omdat die Panchakarma als hoofddoel heeft om de doshas in balans te brengen. Dus helemaal terug naar het begin. Hier eigenlijk eventjes in eerste instantie niet naar kijken. Naar het begin. Wat is je prakriti? Wat is je vikriti? Hoe ver zit dat van elkaar af? En dan kijken van hoe kunnen we dat weer bij elkaar krijgen? En nu laat ik even een schema zien. Dit is een meting van een Parkinson-patiënt. En die kwam bij ons voor de Panchakarma. Ik leg hem eventjes, ik zet hem even hier neer. Want de andere komt ernaast. En wat doen we nu met de Panchakarma? Met de Panchakarma gaan we heel veel verschillende eenvalshoeken pakken. We hebben te maken met de voorbereiding. Als iemand voor een kuur komt, 14 dagen voorbereiden. Wat je dan doet is, je laat koffie achterwege, alcohol achterwege, je gaat heel zuiver eten. Je begint iedere ochtend met een eetlepel ghee, dat is geklaarde boter, om als het ware het lichaam aan te zetten tot zuivering. Een soort rust ook. Ghee heeft ook een verkoelende werking. Ghee, dat is de geklaarde boter, heeft een verkoelende werking op die fata. Dus je begint als het ware met een soort rust. Zowel geestelijk als lichamelijk een periode voor de kuur. De kuur zelf is dan vijf dagen, dat zijn heel veel verschillende handelingen. Dat zijn massages, je zit in een cabine waar kruiden in zitten die jouw dosjes balanceren. Dat is een hetensvedenakabine, dus die energie van die kruiden neem je in je op. We hebben kruidenbaden, we hebben nasia, oordruppels, neusdruppels om dit hoofdgebied, om daar een soort rust in te krijgen. Dus allerlei stappen om het lichaam schoon te maken, maar ook die vata te sturen.
Ja, precies.
En iemand komt dus met een vader van 82 procent, een pita 13 en een kappa van 4. En dit is een meting van dat moment. Dus niet iemand zijn originele dosa. Want het is niet zo dat alleen mensen met een vader dosa Parkinson kunnen krijgen.
Allemaal.
Je kan een vader type zijn of een pita of een kappa. Wat wel meetbaar is, is dat die vader zo hoog is.
En dan zie je ook inderdaad dat pitta en kappa onderdrukt worden.
Ja, die worden gewoon onderdrukt.
Dat zie je eigenlijk in deze meting heel mooi terug. En dan weet je eigenlijk al dat de spijsvertering komt onderdrukt te staan, de vuurkracht, maar ook het immuunsysteem, de ading, die is ook in het geding dan.
Ja, en die symptomen wat je allemaal opgenoemd hebt in het begin, dan zie je dat als vata zo hoog is, kunnen dit soort dingen ontstaan. Dus dan lijkt dat heel veel verschillende ziektes, maar het zijn uitingen van een verstoorde vader. Kampa vader. Dat is het woord in de Ayurveda. En dan gaan we kijken naar 14 dagen. Dus dan is de kuur van de week gedaan. En dan hebben we iemand weer gemeten. Dus die is dan 14 dagen na die 5 dagen. Dus 14 dagen Purvakarma, 5 dagen Panchakarma, 14 dagen thuis geweest. En dan werkt de kuur als het ware nog na. Na 14 dagen heb ik dit gemeten. 43, 29 en 28. Dan zie je, die vader is beduidend gezakt en het zit eigenlijk allemaal in het groen. En nou ga ik niet zeggen ik heb het genezen, maar ik ga wel zeggen ik heb de druk van die vader met al die verschillende eigenschappen, die heb ik gebalanceerd. En dan krijgt het lichaam als het ware een beetje rust en een soort herstel. En dat is nogmaals voor iedereen anders. We zijn allemaal anders aan de buitenkant. Van binnen zijn we ook allemaal anders, dus iedereen reageert daar anders op. Dus we blijven de personen met adviezen voorzien, maar ook met een interactie. We willen heel graag horen wat ze precies allemaal doen en wat wij kunnen aanbieden om te zorgen dat dit gehandhaafd blijft. zeg maar de balans tussen die dosja's, waardoor een soort herstel op kan treden, maar ook een soort stilstand in iets wat al een geleidende schaal naar beneden was, is er nu een stukje stabiliteit en dat is ongelooflijk belangrijk. Ik heb hier nog iets verder, ik denk dat we het later, dit is een uitleg over de kruiden, ik denk dat we dit mooi hebben kunnen laten zien. Dus dit is Voor vandaag de podcast. Ik wil even dat magazine van Wendy. Ik heb haar al even genoemd. Wendy, dit is jouw magazine. Ik ben lid geworden natuurlijk van jouw magazine. Dat is online, maar we konden hem ook fysiek kopen. Dus ik heb hem fysiek gekocht. En binnenkort, 31 mei, heeft zij een event georganiseerd door acht vrouwen die allemaal Parkinson hebben. En wat ik heel bijzonder van haar vind is dat zij haar aandoening met een hele positieve intentie aanpakt. En haar leven daardoor zo'n grote betekenis geeft en zoveel mensen raakt en inspireert dat ik denk van hoe mooi is dat. En ik ga Wendy uitnodigen. Ik wil haar heel graag een keertje in deze podcast hebben om van haar te horen wat ze allemaal doet en of ze nog tips heeft. En dan wil ik ook haar een beetje kennis laten maken met de Ayurveda, want ik denk dat we elkaar daarin kunnen ondersteunen en in ieder geval kunnen inspireren. Dus ik zou zeggen, dankjewel weer voor jullie aandacht voor deze podcast. De volgende podcast is weer over veertien dagen of misschien drie weken of misschien iets eerder. Dat gaat ook bij ons een beetje in de flow. Wanneer het uitkomt, want we gaan voor inhoud en mooie dingen kunnen vertellen. Dus ik zou zeggen, hou de podcastchannel in de gaten en tot ziens.
Tot ziens.
Bekijk al onze video's op auflicks.nl.
More from Cornelis

Ayurveda Podcast Witharen aflevering 5 - Lente & Ayurveda #AyurvedaPodcastWitharen video uitleg.

Groene energie thuis zelf maken? Elektriciteit en bewustzijn verbonden? #VighneshPeters








