PSYCHOPATHIE Aan De Top: Wat Nu? Met Jan Storms

Dus in de literatuur over kindermisbruik, een van de dingen die je daarin tegenkomt, dat is dat men eigenlijk niet goed weet waar het vandaan komt. Maar ik denk, dit zijn gewoon kinderlijke mensen. Dus die richten hun drift op kinderen. Dus dan heb je een mix, dan heb je een volwassen lichaam, dus volwassen seksuele driften die daarin aanwezig zijn, min of meer. Maar omdat je eigenlijk een kinderlijke natuur hebt, mogelijk ook met enorm veel frustratie en hun recht om je te wreken op alles wat jou is aangedaan. Eén van de redenen, want er is er nog één, en dat vind je bij psychopaten ook, dat is dat ze genieten van het lijden van anderen. De meest bizarre dingen gebeuren dan. Zeg maar, wanneer spiritualiteit bepaalde ongezonde tendensen in iemand versterkt, dan heb je niet te maken met de ontwikkeling, maar met het omgekeerde ervan. Als je ego zwak blijft, of onharmonisch, dan betekent dat dat je wat je aan spiritualiteit ervaart niet kunt leven. Je kunt het niet integreren in het dagelijkse leven. Nu, wat we meemaken heden den dagen, dat is dat, laten we zeggen, er is een ongelooflijk groot aanbod van allemaal technieken en kennis, dat weet ik allemaal. meer dan 90% is afkomstig uit de wereld van de kluisenaars, de wereldverzakers, de asseten. Voor mensen die in de wereld leven is dat verschiffen, want als je daarmee aan de slag gaat, veel zaken zijn niet heel effectief. Dus de opdracht die we allemaal hebben, is onszelf te ontwikkelen tot onze grootste mogelijkheden. Als ons grootste potentieel in bezit nemen en manifesteren.

Welkom iedereen bij Hete Hangijzers. Sta je nog niet op die nieuwsbrief? Ga dan even naar hetehangijzers.com slash nieuwsbrief en dan krijg je steeds de komende aflevering een weekje vroeger in je inbox zonder advertenties. En ja, vandaag met deze gast die ik ga hebben, ga ik ook heel veel praten over bewustzijn. Maar voor mij is nog belangrijker dan wakker zijn, bewust zijn. En dit is iets waar we bewust ook op focussen in mijn bewuste bondgenotengemeenschap. Een gemeenschap waar we niet focussen op meer informatie, maar transformatie en niet vooral op beter worden, maar beter worden. Dus als je zelf wil omringd zijn met mensen die niet enkel klagen over de wereld, maar effectief ook persoonlijk willen groeien, met workshops van Willem Engel, Pierre Capelle over manifesteren, Daniel Derwedewijn over de nieuwe Germaanse geneeskunde En heel recent ook mijn ademapotheek, 39 levenstransformerende ademtechnieken die ik je aanleer, met ook een audiobegeleidingsgids en een app. Wel probeer het dan eens en zie wat dit bewustzijn kan transformeren. Als je er meer over wilt weten, ga naar bewustebondgenoten.com. Iemand die ook heel veel bezig is met bewustzijn is mijn gast vandaag, Jan Storms. Jan Storms is bewustzijndeskundige. Hij heeft meer dan 40 jaar ervaring met de begeleiding van mensen, uit problemen halen en in opwaartse ontwikkeling brengen. Hij bestudeert de verschillende aspecten van de Vedische traditie en een hele lijst van moderne wetenschappen in het licht van kennis en van bewustzijn. Vele mensen maken kennis met diep innerlijk comfort door het volgen van zijn kerstdussen in essentiële meditatie. Hij heeft een levenslange interesse in de volledige ontwikkeling van het menselijk potentieel. Hij is de auteur van het boek Destructieve relaties op de schop, een boek dat handelt over het extreme tegendeel van volledig ontwikkeld bewustzijn, psychopatie. Misschien hebben bepaalde mensen hem ook gezien gedurende andere podcasts waarin hij praat over dit thema. Het is momenteel het meest gelezen werk op het gebied van psychopatie in de Nederlanden. Superwelkom op de podcast. Jan, bewust zijn of bewust-zijn, wat signaleert dat? Wat betekent dat voor jou, iemand die bewust is?

Ja. Je hebt verschillende toestanden van bewustzijn en waar de mensen het meest mee vertrouwd zijn, dat zijn de bewustzijnstoestanden die elkaar voortdurend afwisselen. Slapen, dromen, waken. Waarbij slapen een heel eigenaardige is, want als je slaapt weet je over het algemeen niet van de wereld en niet van jezelf. Als je dat meegemaakt hebt, dan denk je dat je goed geslapen hebt. Dat kan dus herstellen. Dan heb je de droomtoestand. Die verschillende maten van helderheid kan hebben. Het is van totaal onbewust, naar halfbewust, naar lucide dromen. Het is waarin je bewustzijn betrokken is op de droomwereld. En dan heb je het gewone werkbewustzijn, waarin de geest aangesloten is op de zintuigen. En je dus verschillende soorten objecten ervaart, afhankelijk van het zintuig dat heel dan actief is, in de materiële wereld. En je ervaart ook een binnenwereld, dus gedachten en gevoel. Dus dat zijn de bewustzijnstoestanden waarvan mensen denken van, oh dat is het leven. De Vedische traditie, dus dat is de wetenschappelijke en spirituele traditie van het oude India, die voegt daar een vierde bewustzijnstoestand aan toe. En die noemen ze ook gewoon nummer vier. Dus in het Sanskrit, Durya, de vierde. En die vierde bewustzijnstoestand, dat is wel heel bijzonder. Dat is de bewustzijnstoestand die je ervaart wanneer je effectieve meditatie beoefent. Die toestand is alleen maar stil wakker zijn. Dus de ervaring van bewustzijn op zich. Dus niet de ervaring van bewustzijn betrokken op iets anders dan zichzelf, maar simpelweg bewustzijn dat er bij zichzelf is, dat open staat voor zichzelf. Die vierde bewustzijnstoestand, die kun je ook ervaren buiten meditatie. En de meest voor de hand liggende momenten waarop je dat kunt ervaren, waarin je dus in die toestand komt, is bij de overgang van de ene bewustzijnstoestand naar de andere. Wat is die overgang tussen die drie, slapen, dromen en waken? Daar zit telkens een verbindingspunt tussen, waarbij het bewustzijn niet betrokken is op de objecten van bijvoorbeeld de waaktoestand of de droomtoestand. En niet betrokken is op het niets van de slaap, maar ook even simpelweg bij zichzelf in. Die vierde toestand is de enige bewustzijnstoestand die absoluut is van karakter. Die staat volledig op zichzelf, maar dat is je essentie. Dus op het ogenblik dat je in die staat terechtkomt van alleen maar stil wakker zijn, waarbij het bewustzijn niets anders kent dan zichzelf, is volmaakte eenvoud, zonder enige verscheidenheid. Geen activiteit, geen gedachten, geen gevoelens, geen zintechnieke waarneming. Alleen maar stil wakker zijn. Dit is het enige absolute element in het leven van de mens. Op het ogenblik dus dat je in die toestand verkeert, dan kom je thuis in jezelf. Dit is de meest comfortabele ervaring die een mens kan hebben. Er is geen spoor van vervreemding in aanwezigheid. En die absolute toestand van bewustzijn is eigenlijk de enige die je de toegang geeft tot ontwikkeling van het bewustzijn. Dus alles wat je aandacht geeft, groeit in je leven. Aandacht geven wil zeggen dat je bewustzijn in beweging is. Dus het vloeit ergens naar een of ander object. Maar wanneer het bewustzijn zelf het object is, dus niet alleen het subject, maar ook het object, dus zowel de kenner als het gekende, dan groeit het bewustzijn. Dus ontwikkeling van bewustzijn wordt vaak geïnterpreteerd als van, ik houd me met iets bezig en dat groeit dan in mijn leven en dan ontwikkelt mijn bewustzijn zich. Maar dat is meestal niet zo. Dat kan in secundaire zin wel zo zijn. Maar primair ontwikkelt het bewustzijn zich wanneer het zich bewust is van zichzelf. In het gewone werkbewustzijn is dat niet zo. Omdat het bewustzijn betrokken is via de zintuigen op iets anders. Via allerlei geestelijke of emotionele activiteit op iets anders. Hetzelfde geldt voor de droomtoestand. Dan is het bewustzijn ook niet betrokken op zichzelf, maar betrokken op de droom. In de diepe, droomloze slaap, dat is de meest inerte toestand van bewustzijn, die staat het verst, dus hoewel dat ook een toestand is van volkomen rust, staat die zeer ver van die vierde toestand af. want die vierde toestand is pure wakkerheid, terwijl die meestal in de slaap volkomen ontbreekt. Dus dat is een beetje een kort overzicht van bewustzijnstoestanden die ons ter beschikking staan. Het is juist door de ontwikkeling van het bewustzijn en daarop stoelend de ontwikkeling van de kenvermogen, dat het menselijk leven eigenlijk de oppervlakte verlaat. Wat we over het algemeen waarnemen via de zintuigen, is een oppervlakkig laag van de schepping. Wanneer het bewustzijn zich ontwikkelt tot onbegrensdheid, voorbijtijd en ruimte, dat is die vierde toestand. dan heb je het platform waarop de kenvermogen zich kunnen ontwikkelen en waarop diepere lagen van de schepping ook kunnen geapprecieerd worden. Dus dan breidt de waarneming zich uit naar fijnere en fijnere niveaus van de schepping tot je de uiterste grens bereikt waar de zintuigen nog kunnen functioneren. en dat wordt het hemelse niveau van de schepping. Het is op dat niveau dat de godsontmoeting plaatsvindt. Nu is er over God ontzettend veel te doen, omdat er mensen zijn die daar ervaringen in hadden en die elk op hun eigen manier zich bemoeid hebben om die geweldige luister die daarbij hoort beschikbaar te maken voor iedereen. Omdat dat ontzettend veel voordelen brengt. Maar tegelijkertijd is het eigenlijk ten gevolge van, laten we zeggen, 98% ineffectiviteit van die pogingen. Een gebied dat de mensheid ook veel ellende gebracht heeft. Door het feit dus dat men dat wil benaderen, of niet anders kan dan het te benaderen vanuit een bewustzijnstoestand die nog niet voldoende ontwikkeld is om dat aan te vatten, bestaat daarover ontzettend veel verwarring. En gaan mensen elkaar om die reden ook bestrijden? Mijn religie, jouw religie, dit soort dingen.

Als je het woord ontwikkeld gebruikt, dat is vaak soms een verwarring dat sommige mensen hebben, dat ze denken van, ontwikkeld, ik moet eraan werken. Ik kan verschillende niveaus hebben. Er zijn andere leerkrachten die zeggen, bijvoorbeeld van, ja, bewust zijn dat die natuurlijke staat is eigenlijk iets dat er altijd al was. Je moet gewoon, of je kan kiezen om bepaalde belemmeringen, besluieringen te verwijderen naar die natuurlijke, essentiële staat. combineer jij die zegswijze tussen je moet het doen, je moet het ontwikkelen, en de andere die zegt van nee, je moet gewoon de illusies wat het verbergen weggooien en dan is het er, want het is er altijd al.

Ja. En dus het is lood allemaal om oud ijzer. Komt op hetzelfde neer. Dus bijvoorbeeld, en dus wanneer iemand vanuit een tuin een huis ziet binnenlopen, dan kun je ook zeggen van oh, er is iemand die vlucht uit zijn tuin. Dat is gewoon een ander perspectief. Nu moet je daar een klein beetje mee opletten, anders. Want je hebt ook mensen die zeggen van ja, het is er al allemaal, dus ik hoef niks. En over het algemeen verval je dan ofwel in inertie, of in een intellectuele spielerij die weinig met directe ervaring te maken heeft. Dus dan ben je al bezig met onderscheid te maken tussen wat werkt en wat werkt. Het velige harwaar over wat God allemaal zegt en doet. Er zijn heel veel mensen die dat kennelijk goed blijken te weten. Ik kan me er zelf niet bij rekenen. Ik heb maar het gissen ernaar. Maar ik denk dat dat fantasie is.

Kan je eens verduidelijken wat je denkt dat fantasie is? Dat luisteraars ook kunnen weten wat je precies bent.

Ja, dus dat mensen zonder reële ontwikkeling van hun bewustzijn, zonder reële ontwikkeling van de mogelijkheden van hun waarnemingsapparaat, in staat zijn je uit te leggen wie God is en wat hij allemaal doet en wat hij wil en zo. Dan denk ik van nou, waar haal je die kennis vandaan? En dan denk ik van nou, of je hebt het van een ander gehoord, of je hebt het verzonnen, maar dat is niet hetzelfde als directe ervaring, directe verwezenlijking. die gebaseerd is op reële ontwikkeling.

Zou je ook in de christelijke traditie kunnen voorstellen dat je bidt of je overgeeft of knielt en op die manier een praktijk hebt om meer connectie te hebben met Christ Consciousness of kosmisch bewustzijn? Zie jij dat ook als een soort van meditatie? Of denk jij, om bij die directe ervaring te komen met het goddelijke, zijn toch meer Indische, Vedische manieren van meditatie

Sommige technieken zijn geschikt voor sommige mensen, andere technieken zijn geschikt voor andere mensen. Er zijn er die een vrij algemene geschiktheid hebben en er zijn er die een vrij beperkte geschiktheid hebben. Je moet een onderscheid maken tussen technieken en de bijbehorende kennis die geschikt is voor mensen die aan de wereld verzaken. Mensen die in de wereld leven, die deelnemen aan de wereld, die relaties hebben met anderen, hun verantwoordelijkheid nemen in de samenleving. Dat is een heel ander stijl van leven. dan mensen die zich uit de wereld willen terugtrekken. Dat heeft te maken met de eigen aard, of goed dus, heeft dat te maken met de eigen aard. Je moet wel leven volgens je eigen aard. Je kunt er ook tegenin leven, maar dat raad ik niet aan. Dat geeft verschillende mogelijkheden. En mensen hebben ook van alles bedacht en geprobeerd om toch maar dat contact met God te krijgen. Ik ben niet de enige die dat opgemerkt heeft, maar je ziet het ook. Ik heb een filmpje gezien van een lezing die gegeven werd door Krishnamurti, waarin hij het over dit onderwerp had. En ik zag ook niet zo lang geleden een citaat van Vivekananda, dus een van de vroege figuren uit India die naar het westen gerust. En wat Krishnamurti eigenlijk zei was dat dus in naam van God, in name van spirituele verwezenlijking, mensen ontzettend veel geleden hebben. Dat is één. Vivekananda, die zei dat wij zijn in India, ik paraphraseer hem, wij zijn in India compleet doorgeslagen met het adoreren van het leven in het woud. Maar het heeft onze natie zwak gemaakt, waardoor ze geen weerstaat kon bieden aan invallers, dat altijd zorgt voor chaos en miserie in de maatschappij en een aftakeling van de cultuur enzo.

Ja, omdat bepaalde mensen een associatie hebben dat meditatie of connectie met het gottelijke of kosmische bewustzijn een soort van berusting is, een soort van opgeving, een soort van apathie.

Ja, een soort totalisme en de wereld is een illusie, dat soort opvattingen allemaal. Wat overigens niet uniek is voor India, en we hebben dat even goed in het Westen, Een van de stromingen in het vroege christendom was het enkartisme. Dat is een stroming die het niet gehaald heeft, want die mensen hadden de opvatting dat de wereld een schepping was van een lagere god en dat je je niet mocht voortplanten. Je moest hier zo snel mogelijk ontsnappen. Ja, als zij het gehaald hadden, dan had het christendom maar één generatie gedeurd.

Ja, want soms lijkt het van... Ja, dat komen we ook soms bij de belangrijke kwestie van vrije wil. En dat inderdaad sommige mensen dan hebben van alles gebeurt door mij en ik ben iedereen en ik ben overal vloeiend bewustzijn. Ik weet dat jij ook een bepaalde mening hebt over ego en persoonlijkheid. Dat je dan iets hebt van, ja, oké, alles gebeurt. Dus waarom zou ik nog moeite doen? Waarom zou ik nog keuzes maken, het pad ontvouwt? Je hebt soms die soort heel berustende kijk dat de hele kant van keuzes, discipline, verantwoordelijkheid, persoonlijkheid, wat voor een achtsantwoord of zegt van dat is niet belangrijk. Hoe kijk jij daar naar, naar die balans tussen verbinding, kosmisch bewustzijn en ja, die vrije wil, die individuele weg, die persoonlijke keuzes dat mensen voelen dat ze maken in het leven of kunnen maken.

Ja. Spiritualiteit is zeer simpel. En dus? Het is puur bewustzijn. Alleen maar bewustzijn. Dat is spiritualiteit. Dus het is ook heel eenvoudig om dat te ontwikkelen. Gewoon door dat opnieuw en opnieuw te ervaren. Maar om daar de vruchten van te plukken, moet je het ook integreren in de stijl van leven die je hebt. ongeacht of je een wereldverzaker bent of een wereldomarm. Je moet het integreren in de stijl van leven die je hebt, die bij je past. Nu, op dit ogenblik, verreweg de meeste mensen zijn sociale dieren, die floreren in contact met anderen. Dus die kun je perfect ongelukkig maken door ze in een hutje op de heid te zetten. Dat is wat een vrucht is voor de echte asceta. Ik heb ooit twee echte kluisenaars ontmoet, tegelijkertijd. Eentje die gewoon in het bos leefde, in een tentje. Een andere kunstenaar die in een oude boerderij leefde. Ik ben daar binnen geweest. Hij maakte mooie dingen, hij was echt een goede ombudsman. Maar die beide mensen, dus ik heb daar misschien een uur mee gepraat. En daarna was het van alsjeblieft voer mij weg. Want die mensen waren zo weinig gevoed in hun wezen, dat ze probeerden het allemaal uit mij te trekken. Ik kon plekken doodvallen nadat je dus nog maar een half uur met ze gepraat had. Dus er klopt dan iets niet in de keuzes die ze maken. Dus dat kan hele andere gronden hebben dan dat je van nature een wereldverzaker bent en daar ook bij floreert. Er zijn mensen voor wie dat klopt, maar dat zijn uitzonderingen. Nu, wat we meemaken heden den dagen, dat is dat, laten we zeggen, er is een ongelooflijk groot aanbod van allemaal technieken en kennis, dat weet ik allemaal. meer dan 90% is afkomstig uit de wereld van de kluisenaars, de wereldverzakers, de asseten. Voor mensen die in de wereld leven is dat vergiftigend, want als je daarmee aan de slag gaat, veel zaken zijn niet heel effectief, gelukkig moet je het dan zeggen, maar wanneer je daarmee aan de slag gaat, en je behaalt daar succes mee. Wat die technieken en die kennis doen, is dat je je interesse en je wereldse verantwoordelijkheden verliest. Alle praktische mensen in de samenleving die dat zien, die zeggen, dat zijn zwevers. En terecht. Dus die mensen zijn dan én niet effectief als ze het, want ze leven in de wereld, maar ze zijn ook niet effectief in de wereld. want ze verzwakken hun interesse in de wereld. Dus dan kom je tussen twee stoelen terecht, en dat is gewoon heel schadelijk. En het geeft een slecht imago aan spiritualiteit. Maar ik kan niet zeggen dat het ontrecht is, want dit is waar het uiteindelijk op neerkomt. Nu, waar we mee te maken hebben, dat is dat het boeddhisme of zodanig, is een monastieke beweging. Maar hij wordt gewoon op iedereen in de samenleving toegepast. En waarom gaan die naties waarin boeddhisme de overhand heeft, waarom gaan die naties dan niet gewoon ten onder? Dat is omdat ze ermee omgaan zoals de meeste katholieken met katholicisme omgaan. Er zijn allerlei dingen die niet mogen en regels van hoe het wel moet enzo. Maar mensen negeren dat. Gelukkig. Want het leven is sterker. Het leven is sterker en zoekt zich de eigen weg. En het is dan jammerer dat die plek dan ingenomen wordt door iets dat vaak afbreuk doet aan het leven, terwijl dat helemaal niet hoeft.

Ja, ik heb dus hetzelfde ook meegemaakt en ik heb dat ook in persoonlijke ontwikkeling. En mensen doen dat ook in de wereld, de mediale wereld. Ze schrijven een persoonlijke oplossing uit als een universele oplossing. Maar je wil ook kijken naar je levensstijl, je levensritme. Of als je bekijkt in Indische filosofie, dat je Vata, Kafa of Pita bent. Ik ben een Vata-Pita, maar dat zullen mensen wel doorhebben die mijn podcast volgen.

Je hoort ook wat vuur.

Ja, ja. Pita en Vatta, sowieso. Dus die twee sowieso. Die twee sowieso. En dat ik denk van, kijk, probeer niet gewoon blind iemand over te nemen omdat die zijn kennis pretendeert. Als dat heel ver staat van jouw levensstijl en persoonlijkheid, dan is het misschien niet het juiste om te doen. En dat start, en ik weet niet hoe jij er naar kijkt, want soms heb je kennis van het zelf met een grote zet, maar een beetje zelfkennis, wie ben ik, wat is mijn kern, hoe functioneer ik, ik vind het wel goed dat je dat zegt, dat het ook wel belangrijk is om mee te nemen, dan gewoon maar blind meegaan met iets dat zogezegd voor iedereen werkt en de oplossing is.

De oorzaak hiervan, van deze situatie, is omdat... De mens heeft een zeer lange ontwikkelingstijd, 25 jaar. 25 jaar is heel kort berekend dan nog voor veel mensen. Je kunt niet zeggen dat ze echt geen onverantwoorde risico's nemen als ze 25 zijn. Veel jonge mensen doen dat nog steeds. Dus in die lange ontwikkelingstijd moet er enorm veel kennis overgedragen worden. Dus praktische kennis die je nodig hebt om op aarde te kunnen bestaan. Je moet allerlei vaardigheden leren. En dan de kennis van innerlijke ontwikkeling. Die is ook belangrijk, want dat geeft het leven een diep en stevig fundament. Tenminste, dat is de bedoeling. Maar in die overdracht kan kennis verloren gaan. Dat kan door allerlei omstandigheden. Natuurrampen kunnen daar een rol in spelen, oorlogen. Veranderingen in de cultuur, waardoor de opvoeding, kennisoverdracht minder effectief is. Misschien een tijdsgevrecht, dus dat je een generatie hebt die minder receptief is, die zich misschien gaat afzetten tegen een diepgaande cultuur. Dat zou allemaal kunnen. Dus dan raak je de kennis kwijt. En mensen die dan toch diepgang willen, die gaan dan die kennis ophalen waar ze langer behouden blijft. En dat is bij die mensen die alleen maar daarmee bezig zijn. Dat zijn de kluisenaars, de monniken, de nonnen. Daar gaan ze dan naartoe. Maar dan krijgen ze dus kennis die niet aansluit bij het leven in de wereld. Ik geef maar een simpel voorbeeld dat niet al te erg is, want er is veel erger dan dat. Maar Jan van Rysbroek schijnt gezegd te hebben, ik heb het niet direct gelezen bij hem, ik heb niet al zijn werken gelezen, maar het is mij meegedeeld door een Nederlandicus, professor in de Nederlandistiek. En die zei dus dat Jan van Rysbroek, de beroemde mysticus uit de 14e eeuw, die dus samen met enkele gelijkgezinden in een kluis leefde in de Sonyuwoud, dat die zou gezegd hebben dat vrouwenkrullen de nesten zijn van de duivel. Ja, dat kan zeer nuttig zijn om niet uit je transcendente staat te vallen, maar dus Het is ook gevaarlijk om in de ogen van een vrouw te kijken. Als man verlies je dan je verstand. Maar stel je voor dat jij iemand bent die in een relatie is met een vrouw met prachtige krullen. Je ziet daar werkelijk de nesten van de duivel in. Dat is natuurlijk niet werkbaar in een relatie. Je kunt zo niet met je partner omgaan. voor iemand die dat volledig afwijst, ala, ik vind het nog altijd niet echt gezond. Maar voor mensen die in de wereld leven, totaal nutloos. En wat je vindt in de literatuur van de kluisenaars is veel erger dan dat. Dat is hoe men daartegen aankijkt en hoe, zeg maar, dus relaties neergezet worden als het ultieme kwaad zo wordt.

Ik ben ook een tijdje met yoga bezig geweest. Ashtanga-yoga was ook een van die dingen dat een bepaalde geforceerde sequentie heeft en mij heel mannelijk en forcerend leek. Maar dat was ook een van de dingen van elke dag bijna voor zonsopgang. Maar ja, er is een verschil voor zonsopgang in het Westen dat fluctueert gedurende de winter en de zomer. En waar het ontwikkeld is, in India, waar je misschien maar een of twee uur verschil hebt. Dus daar had ik ook wel iets van dat dogmatische, dat strikte, zonder te kijken naar de leraar of de plek, vind ik ook wel kort door de bocht. Want ja, die mensen willen dan energie krijgen in de meditatie. Sommigen zeggen dat slaap de beste meditatie is, dat hangt ervan af. Ik denk dat je nu je slaap offert om steeds zo vroeg op te staan, maar je lichaam kan ook moe zijn door steeds zo vroeg op te staan. Soms is het belangrijk ook een beetje naar je lichaam te luisteren en dan puur gewoon die traditie blind over te nemen, denk ik dan. Daar had ik toch wel twijfels over toen.

Nee, ja. Maar dus de hele Indiaanse samenleving, dat is als het gaat over spiritualiteit. Ze hebben van alles, hoor. Ze hebben van alles. Maar het is een soort fétiche. Een fétiche is iets dat heilig lijkt, maar in feite gewoon triviaal is.

Een ander iets wat jij nu zegt, toen ik reisde door India, is je hebt veel mensen die op zoek zijn naar zichzelf en die dan naar India of het oosten vertrekken. En daar heb je inderdaad een hele waaier aan tradities, maar ja... Een van de codes die ik interessant vind, als vluchten aan de wortel ligt van je meditatie, dan ga je nooit echt die meditatieve ervaring hebben of meditatie kunnen cultiveren. Dus ik heb wel het gevoel dat heel veel mensen zoekende, vluchtend zijn, spiritueel shoppen soms, en omdat ze mentaal niet volledig stabiel zijn, makkelijk misleid kunnen worden door verschillende gurus, technieken, et cetera, zonder echt die stabiele praktijk en dat stabiele zelf te ontwikkelen.

Nee, ja. Maar goers hebben in talgemeen een slechte naam, precies omwille van het misbrak maken van de naïviteit van mensen.

Dit is toch een enorm taboe, eigenlijk? Want je hebt ook soms geleerd dat andere leraren dat... En ik snap dat perfect. Ik heb ook Thaise massagediploma's gehad. 80 procent. Misschien is dat bij jou niet zo. Het zijn vrouwen, ook vrouwen die vaak... voor hun lichaam zorgen, yoga-lerares, et cetera. En dan is de leraar, zeker als je man bent, die autoriteitsfiguur. Die vrouwen kijken op naar die figuur. En als je dan achter de schermen hoort van bepaald seksueel grensoverschrijdend gedrag of bepaalde misdrijven, komt dat eigenlijk enorm vaak voor, omdat die leraren niet goed weten met die grenzen en die aandacht te spelen. Wat eigenlijk ironisch is, want het zijn meditatieleraren. Ze willen zich dan ook voor een stuk onthechten, minder afhankelijk zijn van hun prikkels. Ja, als je zoveel mooie yogi's bij je hebt die naar je opkijken, is dat niet makkelijk eerlijk gezegd.

Ja, maar als je dus je instelt op onthechting, maar het is niet natuurlijk voor je, ja dan ga je natuurlijk heel veel frustratie opbouwen, terwijl je had dan beter in de wereld kunnen blijven en accepteren dat het kluisnerschap niet voor jou bestemd is.

Denk je ook niet dat dat een van de redenen is dat dat onder andere zoveel kindermisbruik of misbruik gebeurde, bijvoorbeeld binnen de kerk, dat bijvoorbeeld in de katholieke kerk priestjes niet mochten trouwen en dat dat seksualiteit een heel groot taboe is? Denk je van als je dat te lang moet onderdrukken, dat dan, je werkt ook met psychopatie, zullen we straks het over hebben, dat de neiging mee naar boven komt omdat je het gewoon zo erg onderdrukt en net geen uitlaatklep heeft of vindt?

Nee. Als je kijkt naar het wetenschappelijk onderzoek, dan zijn de meningen daarover verdeeld. De ene zegt dat het niet zo is en de andere zegt dat het wel is. Maar mijn directe ervaring is dat hoe dieper mensen in religie zitten, wat vooral in onze contraille christelijke religie is, hoe meer de seksuele geplogenheden absurd zijn. Dus wat ik een aantal keren tegengekomen ben, dus dat is dat in zeer bijbelvaste omgevingen, dat er waren dan vrouwen die bij mij op consult kwamen, in verband met moeilijkheden die ze dus ervaarden. En dat dus, ja, in die milieus, kennelijk, ik verschot ervan, ik wist niet dat dat bestond, maar dus dat de vader van de man vindt dat hij recht heeft op de bruid van zijn zoon. Ja. Kijk, als je dat één keer tegenkomt, denk je van, oh, een uitzondering. Maar als je dat meerdere keren tegenkomt, dan ga je wel schreeuws achter je oren krabben. Er is ook een onderzoek geweest, dat is uit de jaren zeventig, geïnitieerd door de Amerikaanse katholieke kerk, Die opdracht gaf dus onderzoek te doen naar de seksuele maturiteit van priesters. Kennen die nog iemand? Er was ook een Nederlandse psychiater bij betrokken, die heette Anna Teruwe. Dat is een katholieke psychiater. Maar de uitkomsten van het onderzoek waren eigenlijk schokkeld. De meeste van die mensen waren gewoon niet volwassen over dit gebied. en sommigen zeer onvoorstelbaar. Dus in de literatuur over kindermisbruik, een van de dingen die je daarin tegenkomt, dat is dat men eigenlijk niet goed weet waar het vandaan komt. Maar ik denk, dit zijn gewoon kinderlijke mensen, dus die richten hun drift op kinderen. Dus dan heb je een mix, dan heb je een volwassen lichaam, dus volwassen seksuele driften die daarin aanwezig zijn, min of meer. Maar omdat je eigenlijk een kinderlijke natuur hebt, mogelijk ook met enorm veel frustratie en hun recht om je te wreken op alles wat jou is aangedaan. Er kan ook een transmissie in zitten of dat slachtoffers daders worden enzo. Ik denk dat dat de reden is waarom deze mensen zich aan kinderen verschrijpen. Eén van de redenen, want er is er nog één, en dat vind je bij psychopaten ook, Dat is dat ze genieten van het lijden van anderen. De meest bizarre dingen gebeuren dan. Dat is een zeer belastend onderwerp.

Wil je toch nog iets hebben over iets dat soms een verschil over is? De Vedantische traditie, een van mijn inspiratoren, is... Wat een klaas in haar was, trouwens. Sriyamana Maharajshri. En Mooji zit nu in Portugal, van de Neo-Vedanta-traditie. Neo-Advaita. Neo-Advaita-traditie, ja. En zij zeggen... Het is een manier, het is meer voor de rationelere types. Er zijn verschillende manieren om het te doen. En zij zeggen, het probleem is eigenlijk de ik-gedachte. Want de ik-gedachte wil zich altijd met dingen associëren. Zij willen eigenlijk dat je een vraag stelt van wie stelt die vraag, wie stelt die vraag, en dat je dan uiteindelijk gaat naar het punt waarop geen antwoord is. Want als je een antwoord zou geven, zou het weer een ik-gedachte zijn of een observatie zijn. Ik vraag me af wat je denkt van die traditie, en ik vraag me dan ook af van de rol van ik, van ego voor verantwoordelijkheid, waar zit die rol dan in de dans van het bewustzijn, in de expressie daarvan?

Nu, de weg die je noemt, is van Advaita, als intellectueel... ...een intellectuele weg. Een weg van het onderscheid. Dat is een weg die voor een zeer kleine groep geschikt is. Maar wordt ver buiten die groep toegepast. Ik denk, jammer van het leven. Jammer van de tijd en energie die je daaraan besteedt. Dus voor een zeer kleine groep geschikt, en dat zijn... aceten. Niet mensen die in de wereld leven, want die hebben daar onvoldoende tijd voor. En dan ben je godganzend dagen hiermee bezig. Werkelijk van morgenshoog tot s'avondslaat ben je hiermee bezig. Dat is de intellectuele weg naar de verlichting. En dan moet je ook nog een intellectuele bolleboor zijn, anders ben je er ook niet voor geschikt. Je hebt mensen, die dat hebben, die alles Geef ze een abonnement voor een schort en voor een sportschool. Nou, dat is een verkeerd geschenk. Maar geef ze een boek met zeer abstracte informatie erin. Die mensen die kicken daarop. Dus daar kan dat z'n nut hebben. Daarbuiten? Intellectuele spielerij leidt tot niets.

Jij geeft essentiële meditatie. Heb jij bepaald, vanuit je ervaring, dat jij merkt van, voor veel mensen, is dit een goede toegangspoort, of werkt dit, of is dit een goede manier om te beginnen mediteren? Er zijn veel verschillende vormen. Sommige mensen noemen ook mindfulness, mantra zingen, et cetera. Heb je vanuit je ervaring, 40 jaar ondertussen, al manieren ontdekt van, ja, gemiddeld gezien, deze soort manieren of praktijken werk bij meer mensen of is een goede toegangspoort?

Ja, het is een... Kijk, ik ben er niet mee getrouwd. Als ik iets beters vind, dan ga ik onmiddellijk dat onderwijzen. Dus dan mag ik mij daarin bekwaam en dan ga ik dat onderwijzen. Maar het is zeer effectief voor een hele grote groepen mensen. Ik zeg niet voor iedereen. Sommige mensen moet je dat niet laten doen. Maar zeer effectief. En ik merk het ook. De ervaringen van mensen, die zijn er naar. En je ziet ze voor je ogen veranderen. Ze rapporteren het ook. Geweldige transformaties in hun leven. Voor sommige mensen is dat alleen niet genoeg. Bijvoorbeeld wanneer mensen zeer sterk getraumatiseerd zijn. dan hebben ze wat extra begeleiding nodig en vaak moeten ze zich dan ook losmaken. uit een wout van opvattingen die hen aangewaaid zijn door de traumatisering die ze hebben meegemaakt, dus door de noodzaak, om te overleven in zeer moeilijke en eigenlijk zeer onnatuurlijke omstandigheden. En dan moeten ze eigenlijk stap voor stap ook van een aantal opvattingen af die hen toen gediend hebben, dus toen ze zich moesten verdedigen, maar nu niet meer. Dus dat kan. Maar over het algemeen zeer effectief. Dus ik heb, om maar een ervaring te noemen van iemand, dus ik heb in de winter een 10-daagse cursus gegeven voor mensen die al minstens anderhalf jaar, of minstens een jaar, mediteren en wat gevolgen op de cursus zien aanhouden. Dus die man die had al een paar keer zo'n 10 of 11 daagse gedaan. Dus de transformerende kracht daarvan ervaren. Maar hij zei ook van ja, als je dat gedaan hebt, anders dat zingt nog een tijdje na, maar dan geleidelijk aan raak je dat kwijt. En nu zei hij tegen me van het is heel vreemd, maar het gaat niet weg. Hij blijft gewoon in een geweldige stabiliteit. Totale eenvoud, maar ook stabiel. Dus dat is die absolute basis die je verwerft. Dus twee maanden na de cursus denk je wel, ja, het gaat niets weg. Dus dat zijn en dat en andere ervaringen die wijzen op het stabiliseren van die staat, van die vierde staat. Om te denken van ja, hier gebeurt echt wat. Het is ook het enige wat mij interesseert.

Hoe kijk jij naar bijvoorbeeld Welke rol heeft het lichaam dan daarin bijvoorbeeld? Want er zijn soms somatische manieren. Als je lichaam onrustig is, heb je onrustige gegevens. Het werkt in beide richtingen natuurlijk. En dat mensen soms denken, werken aan je lichaam, je grenzen stellen, comfortabel voelen in je lichaam, geeft je ook die container waarin je je meer veilig voelt en de meditatie kan aangaan. Welke rol heeft lichaamsgerichte therapieën of het lichaam eigenlijk in meditatie? Hoe zie jij die te integreren?

Het is heel belangrijk dat bij de geestelijke ontwikkeling het lichaam gewoon mee evolueert. Want dat is je instrument. En dat is ook wat ik zie bij essentiële meditatie. Mensen ervaren een zeer diepe geestelijke rust. Die gaat gepaard met een zeer diepe lichamelijke rust. Die ervoor zorgt dus dat het lichaam zich gaat ontwikkelen. Het gaat zo zijn functioneren aanpassen, dat het meer en meer die stilte altijd kan handhaven. Stilte binnenin, want dat vormt dan de basis voor de activiteit die je hebt.

Stilte van binnen wil niet zeggen dat het buiten stil is, maar stil met een soort van eeuwig stroomende broon, een soort van stabiele kern, een soort van zijn dat onder de externe... Stilte wil niet zeggen dat alles steeds stil is of buiten jezelf is.

Nee, zeker niet. Wat je hebt, en dat is het eerste stadium van verlichting, waarin stilte en activiteit in evenwicht zijn met elkaar. Dus het ene aspect van het leven stort het andere niet. Dat is de eerste stap van integratie. Dus welke activiteit je ook hebt, en waar je je ook in engageert, en dat kan behoorlijk wat zijn, Maar de stilte blijft spontaan gehandhaald. Daar hoef je totaal geen moeite voor. Het is afhankelijk van het functioneren van het lichaam. Zonder het meer.

Want bij mij persoonlijk, ik heb al meditatietechnieken en ik zou ervoor moeten kiezen om me nog meer te engageren daarvoor. Ik heb nu als eerste stap, ik weet nu wie jij het bent, voor mij is ademhalingsoefeningen, dat ik nu ook gelanceerd heb, wel een goede manier om eerst wat te proberen mijn lichaam te regelen, mijn geest wat te kalmeren en zo. Ik vind het soms moeilijk om meteen naar meditatie te gaan, want mijn geest is dan zo onrustig en ik ben aan het worstelen met mezelf. Misschien dat kijkers en luisteraars zich hier niet herkennen. Als ik dan met ademhalingswerk en een beetje begeleiding werk, als begeleiding in het begin, niet als permanente manier, helpt dat mij wat meer kunnen kalmeren en wat meer controle hebben over mijn zintuigen, perceptie en lichaam. En voor mij is dat wel een manier om een beetje die vaardigheid te ontwikkelen om dan naar meditatie te stappen. Is dat raar? Komt dat bij veel mensen voor of hoe kijk jij daarnaar? Voor mij is ademhaling een soort van voorbereiding op meditatie en dan dat mijn geest al iets minder onrustig is en mijn ademhaling iets rustiger is.

Ik laat mensen ook, als ze dat willen, dat is geen verplichting, maar ik laat ze ook ademhalingstechnieken... Nu, wat mensen die feiten... Sommige mensen hebben al van alles gedaan en dan gaan ze dit ook doen. Andere mensen, dit is het eerste wat ze tegenkomen, want er komen veel mensen via mijn boek, die destructieve relaties op de schop gelezen hebben, en dan denken we, ja, dat is een goed boek. Waarschijnlijk zal zijn meditatietechniek ook goed zijn. Maar die dus dan op korte tijd de hoogste pranayama ervaren, Alleen door de meditatie. Volkomen spontaan. Mensen hebben op dat moment nog niks geleerd van ademhalingstechnieken. Gewoon door de meditatie. Dus dat... Je hebt dus een werk in de Vedische traditie die oneindig uitgebreid is. Maar je hebt een heel klein werkje. Dus de yoga-sutra van Patanjali. Dus een interpretatie van de Yogasutra van Patanjali, men noemt het ook Ashtanga-yoga, dus acht ledematen, vertaalt dat als stappen. Dan moet je eerst laten zien dat je niet gaat stelen. als je daar in geslaagd bent om niet te stelen, dan kun je weer een stap verder. En dus dan moet je een duchtsaam leven leiden, dus zuiverheid en zo, en dan ga je nog verder, dus dan ga je asanas, en dan pranayama, beheersing van de zintuigen, beheersing van de geest, en dat moet je allemaal veel tijd aan besteden om dan uiteindelijk te mogen mediteren. Dat is eigenlijk een verkeerde interpretatie van de yogasutra. Want die hele yogasutra gaat over yoga, En die ashtanga, dat zijn geen stappen, dat zijn gebieden van het leven. En wat daarin beschreven staat is, wat yoga, yoga, dus de definitie van yoga, is de stille staat van de geest. Sutra 2, Yoga Sita Vritti Nirodha, yoga is de stille staat van de geest. En dan Sutra 3. Dan rust die geest in zijn eigen natuur. Hij is gevestigd in zijn eigen natuur. Dat is ook belangrijk omdat het onderscheidt, die stille staat, van een vorm van transe of slaap. Het is wel degelijk gevestigd zijn in je eigen natuur. Dat is heel specifiek. Wat daarin verder weergegeven wordt in aanzien van die verschillende gebieden van het leven, is het belang van yoga voor elk van die gebieden van het leven. Dus als je yoga verwezenlijk, als je dus die stille staat van de geest verwerft, wat met een goede techniek secondewerk is, in vele gevallen, Een paar seconden misschien, en dan ben je er al. Misschien een paar minuten, maar dan ben je er al. Dus door te proberen al die effecten te verwezenlijken zonder die stille staat van de geest te ervaren, dan heb je ook het paard achter de wagen gezet. Terwijl in omgekeerde zin, het is heel gemakkelijk om die stille staat van de geest te ervaren. Veel mensen die ervaren het in de overgang van de ene bewustzijnsdoestand naar de andere. Heel spontaan. Het is niet voldoende om het systematisch te ontwikkelen, maar het gebeurt wel. Dus als mensen een paar dagen of een paar weken essentiële meditatie beoefenen, dan zeggen ze, ja, nu begrijp ik dat ik dat al meermaals ervaren heb. Precies in die overgang. of op andere momenten, dus dat kan ook. Door het systematisch te gaan ervaren, wordt helderder wat dat eigenlijk is. En dan zeg je, ja, maar dat kan ik, dat kan ik. Het gebeurt veel.

Moet je het ontdekken eigenlijk, of kan je kiezen om het verhaal op te merken?

Het is een spontane ervaring. Het is een spontane ervaring, met grote gevolgen voor je ontwikkeling. Omdat die vierde toestand is in zichzelf volmaakt stil, maar tegelijkertijd is het een katalysator voor ontwikkeling.

In de Indische traditie spreken we toch vaak over Shakti en Shiva, over de ene kant is consciousness bewustzijn, maar de andere kant is ook energie. Dus die beweeglijkheid, welke rol speelt eigenlijk in de Vedische traditie die energie in dans met bewustzijn?

Dat is het leven zelf. Dus als je je tegen het leven richt, richt je je ook tegen je ontwikkeling. Zo ook alles wat er gezegd wordt over het ego. Het ego ontstaat, of het doemt op in je leven, spontaan, in relatie tot de ander, in relatie tot de wereld. Je kunt dat niet uitschakelen.

Ja, maar jij hebt ook gezegd wat ik interessant vind en wat ik zeker wil uitleggen. Je spirituele groei kan maar ontwikkelen in proportie tot de ontwikkeling van je ego.

Ja. Want anders... Dus als je ego zwak blijft, of onharmonisch, dan betekent dat dat je wat je aan spiritualiteit ervaart niet kunt leven. Je kunt het niet integreren in het dagelijkse leven. En ook, mensen die zeggen dat het ego een obstakel is, en dat doet allemaal dingen waardoor je die zuivere staat niet kunt ervaren, dat is alleen maar omdat je geen techniek hebt die effectief is om het te ervaren. Alles wordt dan een obstakel, alles wat tot het leven behoort wordt een obstakel, inclusief het ego. Wat er in de Yoga Sutra beschreven staat, dat is dat Het harmonieuze aspect van het ego, en men noemt dat ook sattvis ego, een stabiliserende werking heeft op de ervaring van samadhi. Samadhi is zuiver bewustzijn. Het heeft daarop een stabiliserende werking. Het is helemaal geen obstakel. Nee, het is een instrument ervoor. Dus de rest is flauwekul. Sorry, je kan me daar soms een beetje in opvullen.

Ja, omdat de mensen zeggen, ego is de vijand, ego is probleem, ego, ego.

Ja, maar hetzelfde geldt voor de geest en voor de zintuigen en je lichaam en al die, de hele wereld, alle aspecten van het leven worden obstakels. Op het ogenblik dat je niet in staat bent het zelf te realiseren. Maar op het moment dus dat je die ervaring hebt, is de identificatie daarmee onmiddellijk en spontaan. Geen enkele vraag.

Ja, ik denk dat er heel veel misvattingen zijn over ego. Ego voor mij kan ook een container zijn. Je kan grenzen bepalen, je kan je pad bewandelen. Als je zoveel verbonden bent met alles en een universele connectie hebt, dat kan soms neken op chaos, overweldigendheid. Dat kan in sommige gevallen, als het te lang is, te intens zijn. Je bent overal en nergens, dus je bent een beetje de weg kwijt. Dus als je dan kan navigeren met een gids in jou of een pad uitstippelen, In connectie met de wereld, in connectie met kosmisch bewustzijn, dan heb je zowel die navigatie als die verbinding met alles. En ik denk dat allebei wel belangrijk is en niet maar één deel.

Absoluut, ja. Kijk, je hebt ook een betrekkelijke identiteit nodig. En dus is het belangrijk dat kinderen Dus van jongs af aan de gelegenheid krijgen om dat te ontdekken. En dat is een gezonde ego-vorming. Dat is heel belangrijk voor het leven. Want dat geeft je de mogelijkheid te navigeren in deze zin. Dat je dan weet wat bij je hoort. Wat jouw aard is en wat daarbij hoort. Dat maakt het zoveel makkelijker om iets te kiezen om te doen als beroep. hobby die je wilt hebben, of om een partnerkeuze te hebben. Als je dat allemaal niet weet, geen gevoel hebt mogen ontwikkelen voor wat jouw aard is, wat bij jou past, dan kun je eindeloos dolen hoor.

Dit is wat Alan Watts de element of irreducible rascality noemt, het element van onreduceerbare deugenieterij. Zo toch, als ik het zou vertalen in het Nederlands. Iedereen lijkt dan in de traditie naar de berg te gaan en te zitten en te mediteren, maar de kunst is met met de kennis die je hebt op die berg, terug in de wereld te staan en ook je individuele deugenieterij, energie, ervaring, hoogtes en laagtes, mee te maken in deze dans van het leven. Zelf al zie je het als Maya of een illusie, dat je je connecteert met het grotere geheel, maar je individuele rol hier speelt en er ook van geniet. Dus dat tweede deel denk ik ook dat belangrijk is.

Want kijk, wat je anders hebt, is dat je verwezenlijking alleen maar opgesloten zit in de stilte. Je kunt ze niet leven. En dat is een probleem dat vaak voorkomt bij mensen die dus allerlei kluisenaars dingen doen. Wanneer voelen ze zich goed? Zolang ze in de meditatie zitten, komen ze daar uit, dan gaat het leven niet meer. Veel van die opvattingen, die zijn ook geïnspireerd op traumatiserende ervaringen in de jonge kindertijd, vroege jeugd. Traumatiserende ervaringen waarbij men zulke nare dingen beleeft, zoveel druk ervoer vanuit de omgeving, en dus dat het kind in feite op een prettige manier gedissocieerd is, gevlucht is naar een fijne plek in zichzelf, maar niet een plek die je zomaar kunt leven in het dagelijkse leven, omdat de werkelijkheid die daar dan is, daar niet bij aansluit. Dus op het ogenblik dat mensen dan leren mediteren, en ik maak dat ook mee bij leerlingen, op het ogenblik dat ze dan leren mediteren, hebben ze vaak hun eerste ervaring. Die zijn overweldigend mooi. Een minder ervaren iemand zal dan zeggen, o ja, de spiritualiteit, En er zijn ook mensen die hun eigen school beginnen en die dat gaan propageren. Maar het is een vorm van dissociatie en dat moet je onderkennen. Het echte werk begint daarna en is veel minder spectaculair. Dus men denkt, omdat iets een overweldigende ervaring is, dat dat een bewijs is van spiritualiteit. Maar dat is niet zo. Waar je over het algemeen mee te maken hebt, Dat is een afgescheiden kindsdeel dat geactiveerd wordt en dat in feite aan het stuur gaat zitten. Maar dat is geen basis voor reële groei. Het kan voorbij komen, maar over het algemeen... Ik doe dat niet fortuurend, maar als ik dan vraag aan mensen die met die ervaringen komen, van hoe was het in je jeugd? Vrijwel honderd procent zegt van ja, Dus het was helemaal niet leuk, want die en die omstandigheden waren er. En dat kan ook niet van de poes zijn, hoor. Maar dat is de grote vergissing die men maakt.

Dit vind ik heel interessant aan jou, en dit vind ik ook... Ja, noodzakelijk soms bij de ontwikkeling van psychologisch of spiritueel bewustzijn. Wat ik soms mis bij de meditatieleeraren is dat ze enkel maar naar de meditatietoestand kijken en niet naar de psychologische toestand kijken. En het komt dan heel vaak voor van, oké, mediteer effe. Neem afstand. Net zoals dat een kind soms een knuffel wil, geluisterd wil, ga je het weer wegduwen. Ga je weer zeggen van, ik observeer je gewoon. Naar hoe jij kijkt, hoe jij huilt. Soms wil je ook werken met die emotie, dat dat kind is luisteren. Diepe graag, want je werkt met bewustzijn. Maar als het onbewust blijft, of je zit in je lichaam... Je kan dan wel mediteren, maar er zit iets in je lichaam dat niet tot expressie is, mogen of kunnen komen. Dus ik vind die beide benaderingen wel belangrijk. En als je soms weet dat mensen vluchten in meditatie vanwege onverwerkt trauma, denk je dat het goed zou zijn in psychologische technieken of begeleiding dat meditatieleeraar of begeleiders daar ook in getraind zijn? Want volgens mij kan allebei wel spelen.

Soms observeer ik dat bij mensen, dat ze die negging hebben, omdat het hun leven op dit moment ook nog zwaar is, om zich dan terug te trekken en maar heel veel te gaan mediteren. En dan trek ik ze aan hun jasje en zeg ik van, dit is niet de manier hoor. En dan kan het zijn dat je nog wat extra te doen heb buiten de meditatie. Ik vind de verworvenheden van de moderne psychologie zeer belangrijk, vooral voor mensen die aan spiritualiteit willen doen. Omdat, zeg maar, wanneer spiritualiteit bepaalde ongezonde tendensen in iemand versterkt, dan heb je niet te maken met de ontwikkeling, maar met het omgekeerde ervan.

Vorige week hebben we Pierre Capelle gehad over manifesteren, onder andere. Wat is jouw kijk op emoties? Want je hebt ook, als we het over spiritualiteit hebben, ben benieuwd van jouw kijken daar. Je hebt ook, en ja, dat is Bill en Jerry Hicks en de wet van de aantrekking zijn ook veel aanpassingen aan, van ja, je emoties zijn indicatoren van wat je wil en niet wil. Negatieve emoties tonen wat je niet wil, positieve wat je wel wil. Dus probeer steeds bewust positieve emoties te creëren. en dan heb je gewoon een betere visie en een beter leven. Hoe kijk jij naar die wet van de aantrekking en welke rol hebben emoties daarin? Want daarop heb je ook weer verschillende strekkingen, dat is een soort van stoïcijnse manier van emoties, van ik onthecht mij en ik wil niet getriggerd zijn en ik ben meer dan mijn emoties. Welke rol hebben die volgens jou en hoe kijk je naar de wet van de aantrekking?

Ja, ik heb me niet verdiept in de wet van de aantrekking, hoor. De secret en zo heet dat. Dus veel, als ik er één zin van gelezen heb, dat al afvalt, hoor.

Ah, oké. Ja, zij zien meer als emoties van bijvoorbeeld signalen van wat loopt er goed, wat loopt er niet goed. Als je je niet goed voelt, dan is er duidelijk iets dat je op focust, dat je negatief laat voelen. Dus het is vooral, en dat vind ik het beperkte eraan, van steeds positiviteit creëren, steeds positiviteit opzoeken. En dat is ook soms een neiging in de spirituele wereld, en misschien is dat de diepere vraag nog, Is het enkel je neutraal voelen, enkel positief voelen? Welke rol hebben negatieve emoties in je leven of je slecht voelen? Welke rol hebben die? Zijn dat leraren? Verminderen die sowieso minder? Word je er minder aan gehecht? Welke rol hebben die zaken in je leven?

Kijk, wanneer je negatieve dingen meegemaakt hebt, dan is het mogelijk dat er allerlei negatieve laandingen nog aanwezig zijn. Het is zeer ongezond om die gevoelens te onderdrukken. Ik krijg natuurlijk redelijk ergens, ik doe nogal wat gesprekken, minder dan vroeger, maar nog wel veel, bij mensen die slachtoffer geworden zijn van een psychopaat. En dan als ik die verhalen hoor, dan vraag ik soms van, heb je er ooit aan gedacht om die persoon een kopje kleiner te maken? In de meeste gevallen ja. Wanneer mensen zeggen nee, dan denk ik van, ik maak mij zorgen om deze persoon. Omdat het mogelijk is dat mechanismen van zelfverdediging, van zelfbescherming, niet geactiveerd worden wanneer dat nodig is. Dus er zijn mensen bij wie dat niet gebeurt. En daar moet je je zorgen over maken. Omdat het mogelijk is dat ze zich niet uit zo'n situatie kunnen bevrijden.

Ja, ze zeggen, je kan niet healen wat je niet kan voelen. Ik bedoel, accepteren wil niet zeggen dat je er akkoord mee gaat, maar als je een situatie eerst kan erkennen of

voelen of bij stilstaan... Zeker niet, nee. Maar je moet ook praktisch blijven in het leven. Op het ogenblik dat er iemand zwaaiend met een bijl op je komt afgestorven, dan is niet je eerste zorg, heb ik nu een positieve of neutrale emotie. Het kan zijn dat wanneer je minder in beroering komt, je beter met die situatie kunt omgaan.

Is dit een van de indicatoren, sommige mensen zeggen dat, van een van de redenen dat je merkt dat je meer in je bewustzijn, rust of naar de natuurlijke staat gaat, is dat je minder getriggerd wordt, dat je minder reageert op bepaalde omstandigheden die met jou gebeuren? Is dat volgens jou een van de indicatoren? Of wat zijn indicatoren als mensen beginnen te mediteren of meer aan hun bewustzijn werken? Wat zijn indicatoren van... Ik ben op mijn reis stappen aan het maken en blijkbaar ben ik al iets meer gesetteld in die staat. Wat zijn wat indicatoren?

Ja, dus dat is voordelig. Maar als er nog landingen aanwezig zijn, dan is het mogelijk dus dat men nog getriggerd wordt Misschien niet meer zo heftig, maar die triggers kunnen komen zolang die ladingen er zijn. En daar heb je nog werk aan.

Jan, jij bent gewoon een realistische leraar in plaats van gewoon zwart-wit en makkelijk. Dat maakt het wel moeilijker. Ik zou wel eens willen ingaan op psychopatie. Eén ding dat bij mij opkwam als ik hoorde platen over psychopatie en pathografie, Is het soms niet meer, en jij gaat dan waarschijnlijk de verschil kunnen uitdrukken, is het niet meer sociopathie? Zeker in het geval van politici, of is het nog steeds voor jou psychopathie?

Ja. Ik vind het niet hanteerbaar om dat onderscheid te maken. Omdat... Het onderscheid is dan psychopaat... Zo word je geboren, een sociopaat. Zo word je door opvoeding en omstandigheden. En welke naam ga je dan geven aan mensen die en een beetje zo geboren worden en een beetje zo geboren zijn? Mensen hebben de neiging om naar een oorzaak te zoeken en als ze één oorzaak gevonden hebben, dan zeggen ze, nou, nu zijn we klaar. Maar het leven is natuurlijk heel ingewikkeld en je kunt meerdere oorzaken hebben die leiden naar een bepaalde uitkomst. Wat mij hierin interesseert is, wat is de werkelijkheid van die persoon? Heeft die een verbinding met zijn kern of niet? Is die verbinding niet aanwezig, dan is het iemand die geen geweten heeft. Want de functie van het natuurlijke geweten behoort tot de kern van de mens. Dat geeft namelijk sturing in het leven. Dat is een sturing van binnenuit, die aangedreven wordt door wat doet iets met mij. Socrates vertelde er ook zo over. Hij zei van mijn geweten aders, hij noemde dat zijn daimon, die doet over het algemeen helemaal niets. Maar, zegt hij, op het ogenblik dat ik op het punt sta iets te doen dat niet in de haak is, dan houdt mijn daimon mij tegen. Dus op het moment dat je iets zou doen dat wrijving veroorzaakt, op het pad van ontwikkeling... Je hebt mensen die moeten het eerst ervaren om dan bij te stellen. Het is natuurlijk beter als je bewustzijn op wat fijnere niveaus wakker is. waardoor het idee alleen al je laat weten van dat is niet in de haak, dus dat kunnen we beter niet doen.

Het essentiële kenmerk is dat volgens jou de gebrek aan empathie, of wat zijn het al kenmerken dat iemand een psychopathische persoonlijkheid heeft?

Een psychopathische persoonlijkheid, ik zie het niet als een steurnis van de persoonlijkheid. Er kunnen allerlei steurnissen zijn van de persoonlijkheid, maar die zijn dan comorbide. Dus dat zijn dingen die je er gratis bij krijgt. Het is een grapje hoor. Maar de kern van de zaak is dat het bewustzijn in zijn zelfbetrokken staat, dat is die vierde toestand, die bij de meeste mensen, dus de meeste mensen die leven in lijden, die lijden in leven, die lijden in leven dat spontaan in het verlengde ligt van de ziel.

We denken aan die quote van Mooji. De meeste mensen ervaren niet hun lijden, ze lijden aan hun ervaren.

Dus, de kern... Dus, jouw kern, wie je bent, of jouw ziel, dat is alleen maar puur stilwakker zijn. En dat puur stilwakker zijn, dat voert, door het feit dat het in interactie is met zichzelf, een meting uit op zichzelf. een merk dus, van ik groei, ik neem toe, of ik kremp, ik neem af. En dat is de functie van het natuurlijke geweten. Dus iets heel anders dan op de hoogte zijn van regels. Dus dat is een direct aanvoelen, maar op het fijnste niveau, van werp dit een schaad en zoals ik dit doe, werft dit een schaduw op mijn ziel.

Het is iets van intuïtie, dat je ook zou zeggen, want je weet dat intuïtie...

Het speelt daar een rol in, ja. Ook de staat van het hart speelt daar een rol in. Omdat het hart een interface wordt, En dus is bij de meeste mensen ook zo. Een interface tussen het eeuwige zijn en het dagelijkse leven. Dus positieve emoties die spelen daar wel een rol in, positieve gevoelens. omdat die over het algemeen beter verteerbaar zijn, minder verstorend zijn, behalve als mensen heel erg opzichtige, dus hun gevoelens op een heel opzichtige manier gaan beleven en uiten, dan kan het ook je innerlijke harmonie verstoren. Maar bij de meeste mensen, die leven gewoon vanuit hun hart, omdat het de ziel meer brengt. Behalve wanneer het hart verstoord raakt. Dat is wanneer er traumatisering optreedt. Verstoring, traumatisering. Dan kan het hart die functie niet meer spelen.

Ik heb het ook al eens in een ander podcast gezegd. Dat gaat een beetje controversieel zijn. Ik kan psychopaten en sociopaten wel begrijpen. Ik snap hun motivatie wel. Ik heb een deel van mij in een ander scenario, denk ik, dat ik ook een bepaalde richting zou kunnen uitgaan, omdat er is een bepaalde periode in mijn leven dat ik bezeten was door slachtofferschap en zelfhaat en dat het leven mij niet gaf wat ik wou. En dan kan ik begrijpen, dat is maar één aspect, je kan weten wat jij ervan vindt, dat je wraak wil nemen op het leven. Dat je je zo slecht gedaan voelt dat je zegt, nu ga ik wraak nemen, nu ga ik ons schuld verwijderen, nu wil ik terug wat eigenlijk van mij was. En nu ben ik bezeten door dat idee... Ik heb genoeg geweten gehad en gezegd, ik ga dat niet doen, ik kan niet op mijn grenzen, maar iemand die niet die barrière heeft of geweten... Ik wil niet zeggen dat ik het accepteer, maar ik kan me wel inleven dat iemand zo in die staat van zijn kan leven en dat dat de manier van leven wordt.

Ja. Er zijn twee verschillende dingen. Je hebt één, je hebt contact met je ziel. En het andere is van, ah, dus ga je je destructief gedragen. Wanneer je geen contact hebt met je ziel, zijn er eigenlijk geen remmingen om je destructief te gaan gedragen. Maar iedereen kent de neiging, want er is mij onrecht aan gedaan. Dus nu heb ik het recht om mij te vreken. Dus Notch heeft dat beschreven, een Hongaarse psychiater. Dat is het verwerven van een destructief recht op momenten dat je niet krijgt. Wat eigenlijk je van nature toekomt.

Wat natuurlijk heel vaak gebeurt. Als je kijkt naar pedofielen bijvoorbeeld, ik wil niet het woord inleven hier gebruiken, maar als je denkt van, ik ben als kind voor een arts aan het geweest, mijn onschuld is weg. En dat je dan die onschuld kan nemen en dat je voelt van, nu heb ik de kracht over een mensenleven, nu doe ik iets levensbeïnvloedend. Als jij voelt van, kijk, er is mijn onrecht aangedaald. Ik weet niet, het kan fout zijn, jij bent veel meer een expert op dit vlak, maar dat dit een soort sublimerende effect er is, van oké, kijk, nu kan ik het terugnemen via deze persoon, via deze onschuld, via dit mensenleven, want ik heb het zelf niet gehad, dus op die manier kan ik misschien een stukje terugkrijgen of wraak nemen.

Ja, ik zou het geen sublimeren noemen, want sublimeren zou iets sublims moeten zijn. Maar wat je krijgt is een zeer primitieve vorm van liefde, Liefde betekent dat je een object verwerft, het geliefde object verwerf je op de een of andere manier. Wanneer dat zeer primitief is, dan eet je het op. En daardoor vernietig je je ook.

Maar hebben die mensen dan nooit niet genoeg zelfkennis? Want het lijkt, als we door bepaalde psychopaten kijken, dat dat heel berekende individuen zijn die stap voor stap dingen plannen. Ik denk dat dat ook is waarom dat kwaad zoveel energie kost, want het is steeds zo controlerend. Hoe kan het dat die mensen dan blijkbaar toch zo'n gebrek aan zelfkennis hebben en tegelijkertijd toch zo slim, berekend en intelligent lijken?

Ja. Er zijn twee verschillende zaken daarin. Je hebt de wijsheid, die komt voort uit verbinding met de ziel. En dan heb je de intelligentie, zoals die ook door IQ-tests gemeten wordt. Dan heb je onder de psychopaten een verdeling die overeenkomt met die van de algemene bevolking. Je hebt slimme psychopaten en je hebt donne psychopaten en je hebt alles ertussen. Veel psychopaten manipuleren en naarmate ze daar meer mee bezig zijn, worden ze daar ook beter in. Dat kan de indruk geven van, oh, dat is een heel slim iemand. Dat kan, maar er kan vaak ook wat op af te dingen zijn. Zeker als het mensen zijn die manipuleren en je ziet ze van een uur ver aankomen. Het gebeurt niet altijd heel subtiel.

Nietje zij ook soms van, wanneer je in de kloof staat, staat de kloof terug. Ik ben benieuwd als jij zo echt de donkere kanten psychopatie bestudeerd hebt. Hoe ben jij er dan niet in meegesleurd? Ik heb gebeden.

Daarvoor kun je toch wel even een conversatie voeren met de Allerhoogste, dat je zegt van, alsjeblieft, spaar mij op deze helle tocht.

Ja, want soms wat je consumeert, is de donkere kant te zien. Soms noodzakelijk om het licht te vinden, maar als je materie opzoekt, als je verhalen hoort van trauma, je bent niet gewoon aan het hechten van ik sta op een berg en ik ga ermee om. Het doet wat, omdat het tot je ziel spreekt, je plaat van een ziel tot een ziel. Dus ik vraag me toch af, wat doet dat met je ziel, je neerslachtigheid, je zwaarmoedigheid, want dat zijn wel diepe, hevige thema's.

Je moet een zekere kracht hebben om daarmee bezig te zijn. En je moet ook je draagkracht in de gaten houden. Dus op het moment dat je merkt van dit wordt te veel, dan moet je even stoppen en aan zelfzorg doen. Dat geldt voor veel mensen die therapie geven of die met hele zware onderwerpen bezig zijn. Die moeten dat in de gaten houden. Nu een ander gegeven is, dat om het antwoord te krijgen op de grote vragen van het leven, moet je zowel het een als het ander kennen, zowel licht als duisternis, zowel goed als kwaad, zowel wijsheid als onwetendheid, anders is je kennis niet compleet. Dus zelfs wanneer iemand in de hoogste staat van bewustzijn leeft, dan nog moet die weten dat dit niet algemeen is. Dat er ook mensen zijn die heel andere dingen ervaren. En als we een hemel op aarde zouden hebben, het is voor iedereen goed, dan nog moeten we weten dat het niet overal zo is in het universum. Dat ligt in de aard van de natuur. Dus in de natuur heb je alle mogelijkheden. Alle mogelijkheden. En dat moet je ook overzien. want anders ben je niet voldoende beslagen om met het leven zoals het hier is om te gaan. Dus je kunt in een bepaalde eenzijdigheid, mensen die het hebben over licht en liefde, dus in een bepaalde eenzijdigheid, dus als je je daarin gaat specialiseren, is het mogelijk dat de devil je op de hide zet, om het maar even

poëtisch uit te drukken, Zeker poëtisch uitgedrukt. Ik ben zelf ook improvisatiekunstenaar geweest. Ik weet dat jij ook een grote bewonderaar bent van poëzie en taal. Maar spelling noemen ze het ook. Wat is de naam in het Nederlands van een spel? Een spreuk? Een spreuk dat je doet? Dat heb ik ook zo bij de laatste vijf jaar, zeker sinds 2020, misschien dat sommige mensen jou kennen van Jorn Luca, dat heel veel mensen wakker geworden zijn van het duistere en van het donkere. Maar dat is wat ik ook gerealiseerd heb. Ja, oké, het is goed om het grote plaatje te zien. Het is te zien hoe het spel gespeeld wordt. Maar als je daarin blijft zitten... Iemand zei tegen mij dat als je blijft staan in het beerput, je niet moet verschieten dat je bek begint te stinken. om het nu een beetje direct te zeggen. Dus het is goed het plaatje te zien, het is goed kijken van welke actie kan ik doen, maar dat is wat ik met mijn bewuste bondgenoten doe, van oké, hoe kan je nu je licht tragen, hoe kan je nu in liefde staan, verbinding staan, creatiekracht gebruiken. En dat heb ik het gevoel dat bepaalde mensen niet wakker geworden zijn. Ik zeg ook van als je te lang wakker bent, word je een zombie. Dan moet je weer slapen, weer dromen en dan bewust zijn dat het goed is dat je die ontdekkingstof gedaan hebt door de schaduw, door de grot. Maar nu is het even de dans film en proberen te kalibreren. Dat voel ik bij bepaalde mensen, dat ze te veel op de donkere kant focussen. En dat hun persoonlijkheid, hun kijk en blik ook daardoor donkerder wordt natuurlijk. En er zijn ook leuke, creatieve dingen in het leven om te doen. Dus vergeet die dingen niet te doen, want anders blijf je maar door een donker venster turen en ziet je wereld er zwart uit. Maar ja, als je enkel maar door dat raam gaat kijken, is het niet abnormaal dat je wereld ook donker en duister wordt.

Dus we kunnen niet kennisnemen van alles wat er is in de wereld. Dus ons verstand kan dat niet aan, om van alles maar dan kennis te nemen. Het doet me een beetje denken aan de beschrijving die Godfried Beaumans gaf van iemand die als doel had alle boeken te lezen die er waren en die had dan ook een hele ploeg van mensen die afbeeldingen maakte. Die boeken werden dan ook allemaal vernietigd, zodanig dat hij ze niet opnieuw hoefde te lezen. Maar het bleek toch een onbegonnen werk te zijn, uiteindelijk.

Weet je, ik zal het door sprookje nog eens vertellen, want ik denk dat jij het heel interessant gaat vinden. Dus het is geïnspireerd op een aflevering van de Twilight Zone, een van mijn favoriete series. Het begint met een gangster die neergestoken is en in een steegje ligt. En dan komt er een man met een wit pak naast hem en die maakt hem wakker en brengt hem terug tot leven. En meteen zegt die gangster van geef me je geld, geef me je geld. En hij opent zijn vestzaak en zegt van geen probleem, hier heb je mijn geld. En hij zegt van heb je nog wat geld? Ja, heb ik thuis liggen. Oké, geef me de sleutels van je appartement. Oké, geen probleem, je krijgt een fantastisch appartement. Hij gaat naar een fantastisch appartement en zet zich neer. Wat wil je nu? Wel ja, ik zou graag drie mooie vrouwen willen. Geen probleem, poef. Drie mooie vrouwen bij hem die de hele tijd hem kussen in zijn nek. Hij heeft de tijd van zijn leven. Hij was ook een enorme gokker. Dus hij gaat dan gokken, hij wint elke keer, hij trekt, hij heeft echt fantastische tijd. En dan zien we later in de toekomst, dan is hij daar en dan is het van, oké, wat gaan we doen? Ah ja, we gaan naar het casino gaan. Ik win altijd, is het saai. Die vrouwen zitten zijn nek te kussen en hij duwt ze gewoon weg. En hij zit echt verveeld met de situatie. En dan gaat hij naar de man in zijn wit pak en hij zegt van, weet je Jack, Ik had het echt anders voorgesteld, dat de hemel zo zou zijn. En dan zegt de man in het witte pak, en ik krijg altijd kippenvel als ik het zeg, de man in het witte pak zegt van, wie zei dat dit de hemel was? Dit is de hel. Altijd krijgen wat je wil.

Nou, het is in de... Ja, in de fetische cosmologie en zover, in allerlei gebieden van de werkelijkheid beschreven worden, Worden er dus ook hellen beschreven, die meer florissant zijn, meer rijk en bevredigend op allerlei manieren dan de hemel. Alleen dient dat de ontwikkeling van het bewustzijn niet. Dus je mag gerust een goed leven hebben hoor. Maar ja, je moet je ziel daar niet aan opofferen.

Ja, maar je ziel opofferen voor wat natuurlijk, als je dan intuïtie en geweten hebt. Dat komt heel vaak in sprookjes en mythologie terug. Het meest belangrijk, het meest essentieel, je gezondheid, je vrienden. opoffert voor dat materiële geluk dat uiteindelijk dan niet brengt wat je wil. Ik denk dat jij ook een andere kijk hebt op verlangen is de vijand en je moet verlangen doven. Ik ben blij dat ik verlangen heb en dat ik het dynamische aspect van het leven kan beleven, maar ik ben nu in de midden van mijn leven ongeveer en dan besef je van het is inderdaad over de reis, het is over genieten van het leven, het is om je open te zetten en te leren. en dat dat huis, je vriendin, alles wat je denkt dat die mijlpaal is, gewoon weer een stokje is op je reis en dat je dan weer verder gaat, dus dat is leuk, maar om te verwachten van nu is het opgelost of dat gaat mij dat brengen, ja nee, dan denk je het uiteindelijk en denk je niet vanuit je staat van zijn of van je ziel.

Kijk, zolang er geen totale zelfverwerkelijking is, heb je te maken met een eb en vloed. Op het ogenblik dus dat je de wereld ervaart, verschuift je ziel naar de achtergrond. Op het ogenblik dus dat je de ziel ervaart, vergeet je de wereld. En dat die eb en vloed, die blijft tot kosmisch bewustzijn verwezenlijkt is. Dan houdt die eb en vloed op, dan houdt het op, maar dan ben je ook eeuwig gevestigd in hetzelfde.

Ik dacht dat we nog yoga's hadden van miljoenen jaren, Jan. Ik dacht dat het een cyclus was van kali-yoga en andere yoga's.

Al die zaken bestaan tegelijkertijd. Een van de dingen waar we het over hebben, wanneer die meditatiecursussen gegeven worden, is dat mensen ervaren een heel fijn leven in zichzelf. Maar ze worden geconfronteerd met allerlei dingen die verkeerd lopen in de wereld. En de vraag is dan, hoe manage je dat? Ook mensen waar je niet meer mee kunt communiceren zoals je dat vroeger deed, omdat de ervaringen die jij hebt, die hebben ze niet.

Dit is een van de grootste frustraties dat mensen uitnemen in community. Ze voelen van... Ik heb de verbinding met andere mensen kwijt. Ik weet niet hoe het gesprek kan beginnen over wat er mis is in de wereld. Waarom zijn ze niet bewust? Waarom zien ze het niet? Dit is vaak iets dat terugkomt dat de afgelopen vijf jaar wel de communicatie, de verhouding, de verbinding van mensen op vele plakken gestoord heeft. En dat ze zoeken naar een gezond evenwicht om toch bij zichzelf te blijven, maar die verbinding te herstellen of er beter mee kunnen omgaan. Dit is een heel vaak... terugkerend iets in mijn community.

Precies ja, precies. Maar dit is een verantwoordelijkheid van de zich ontwikkelende mens. Dus als je je snel ontwikkelt, dan is het jouw verantwoordelijkheid om de relatie met mensen die dat niet allemaal op dit moment aanvatten, om die relatie te managen. En daar wordt ook over bericht in de Bhagavad Gita bijvoorbeeld, Het is waar Krishna zegt, en er is een dialoog tussen Krishna en Arjuna op het slagveld. Krishna zegt tegen Arjuna dat het niet de bedoeling is dat de verlichte zijn innerlijke staat kenbaar maakt aan de onwetende, omdat hun werkelijkheid, dat is de werkelijkheid die hij beleeft, verschilt. tussen die van de verlichte en die van de onwetende, zoals dag en nacht van elkaar verschillen. En het is niet de bedoeling dat je mensen in verwarring brengt of angst aanjaagt. Dus jij moet dat managen, je moet je niet overlaten aan anderen die dat allemaal niet ervaren, want jij ervaart het allebei. Ervaart het allebei. Buiten je is het Kali-yuga, in je is het Sat-yuga. Ja. Ja. Dus ook in de tijd van de coronamaatregelen, dan zeiden de mensen, niet iedereen hoor, maar er waren mensen die dan zeiden van ja, we voelen die druk wel, van buitenaf, en al die vrijheden, dus die mogelijkheden die afgenomen worden. Maar in onszelf voelen wij zo'n grote vrijheid. En die neemt alleen maar toe. Dat is dan de werkelijkheid. Maar je moet daarmee leren omgaan. En ook met mensen die... Niemand wordt graag brusk wakker gemaakt. Dus in die relatie... zit er ook humor. Het was Sören Kierkegaard, aan wiens naam ik voor alle veiligheid gewoon of ze Nederlands uitspreek, want anders krijg ik alleen maar correcties, die zei dus dat, ik vertaal het even naar moderne begrippen, het incognito of het masker van de vrije mens is humor. Dus dat wil zeggen dat je in die relatie, aan de buitenkant, ben je een beetje simpeltjes. Weet je, je weet eigenlijk niet hoe het zit en hoe het moet en dat soort dingen allemaal. En aan de binnenkant ben je vrij. Je bent onbegrensd vrij. En dus, mensen zouden in paniek kunnen gaan wanneer ze merken hoe vrij je wel bent. Dus dan doe je dat niet. Dan doe je gewoon Je houdt rekening gewoon met wat voor hen comfortabel is. En dat is een klein offer om te brengen. Zeker als je ook nog andere mensen hebt waarmee je die ervaringen wel kunt delen. Het is goed om met de hele maatschappij... Je maakt er natuurlijk altijd keuzes in met wie je omgaat en met wie niet. Maar het is goed om met alle slag van mensen contact te houden. en zeker niet het idee te hebben dat je daar zomaar boven staat, want dat weet je niet. Er zijn voldoende verhalen van... Ja, dus dat Shiva of een of andere andere geweldige figuur dat die gewoon in lompen met assen besmeurt en zo rondtrekt, vergezeld van een rare figuur en zo. Dan denk je van, nou, dat is toch een beetje buiten de maatschappij. Je weet niet wie je tegenkomt. Want mensen kunnen ook gewoon in dat incognito heel bedreven zijn.

Ja, en wie weet zijn bepaalde mensen niet te snaakjes wakker, maar misschien kunnen ze wel nog iets bijleren over hoe iets lekker te kopen, of een goeie vader te zijn, of eens te genieten op vakantie. Er zijn zoveel elementen van het dynamische leven, maar als je hele kijk... gekleurd wordt door één aspect of één informatie over wat mensen moeten denken, is dat wel een hele fragmentatie van andere manieren dat je van kunt leren, verbinding mee kunt hebben. Dus een goeie quote vind ik soms van, kijk, je kan een gedachte hebben, maar laat sommige gedachten zijn als dieven in een leeghuis. Dus je kan altijd kiezen van hoeveel gewicht ik aan deze gedachte geef. Of laat ik het los en kies ik dan op een ander moment een verbinding aan te gaan. Het is maar één van de potentiële mogelijkheden wat je moet doen. Je kan het ook als ballonnetje loslaten of even parkeren en dan weer ergens anders op focussen of je aandacht aan geven.

Het is in al zijn verscheidenheid zeer interessant. Wat mij brengt tot een ander punt, want ik ben toch bezig met een studie te maken, filosofieën en religieuze stromingen enzo, en hoe effectief dat allemaal is voor de ontwikkeling van de mens. Eén van de zaken die ik absoluut niet vind kunnen, hoewel het ook gebeurt. Dat is dus in een religie bijvoorbeeld, of in een bepaalde stroming, opvatting, dat gezegd wordt, dit is de enige waarheid. En die moet je geloven, want anders is je ziel verloren. En dat men dan ook daar consequenties aan verbindt, zoals even lang het geval geweest is en waardoor wij uiteindelijk een scheiding van kerk en staat gekregen hebben. Dat is omdat er toch veel te veel slachtoffers vielen bij al die godsdiensttwisten. Dus het idee dat werd ook zo geuit, dus cuius regio illius et religio, dus de strik waar je woont en is de heerser daarvan die bepaalt wat je moet geloven. Nou, dat is niet in overeenstemming met spirituele ontwikkeling, want op het ogenblik, dus dat je die gezegende ervaring krijgt, in de schoot geworpen, dus de godsontmoeting, het is voor iedereen uniek. Zoals wij allemaal ook uniek zijn. En daarin niet alleen te willen sturen, maar ook nog te willen opleggen wat je moet ervaren, dat werkt helemaal niet. Dat is zeer schadelijk in allerlei opzichten. Dat is niet alleen spiritueel, maar ook psychisch, fnuikend, beknottend. En je kunt je eenvoudig weg in spirituele zin niet ontwikkelen, wanneer je vrijheid afgenomen is, of wanneer je die ingeleverd hebt. Dat kan gewoonweg niet. Dat kan gewoonweg niet. Dat kan alleen in een volkomen onwetende opvatting. Het heeft geen uitstans met de werkelijkheid. Dus ja, iedereen kan bij zichzelf nagaan. Ik zeg niet dat mensen dat moeten, maar iedereen kan bij zichzelf nagaan hoe vrij of hoe beknot een beknottend het is waar men zich mee bezighoudt. Maar een heel belangrijke passage ook uit de Bhagavad Gita, in mijn boek toch, is iedereen leeft volgens zijn natuur. Zelfs de wijzen leven volgens hun natuur. Wat kan dwang bewerkstelligen? Dit brengt mij ook bij de politiek, als dat nog even kan. Omdat wij op dit ogenblik dus, en dat is natuurlijk al langer gaande, veel langer zelfs, we hebben te maken met een elite, ik denk eigenlijk een falende elite, die de opvatting heeft dat het klootjesvolk, om het zomaar even te zeggen, er niet toe doet en eigenlijk alleen maar geschikt is om bevelen uit te voeren. En die willen naar een bestuursvorm van de hele mensheid, waarbij er dus een kleine kliek is die het voor het zeggen heeft en die alles en iedereen controleert. en dus het hele leven wil beheersen en die daarvoor ook technologische middelen inzet. Dit is zo'n strijd met de aard van de werkelijkheid dat het alleen maar tot mislukken gedoemd...

Ik denk persoonlijk dat... Ik ben mijn sprookjes aan het schrijven en mythologie heel veel verdiept. Je merkt dat in de Toren van Babel, je merkt dat in Blauwbaard, je merkt dat in Adem en Eva. Ik denk dat... Waarom is het thema in die sprookjes dat nieuwsgierigheid de val zal zijn van de mens? gecombineerd met een soort van ik wil de moraal bepalen, ik wil god worden, ik wil eeuwig leven, transhumanisme, dat ik vrees dat we eerst zo erg moeten spelen met god te willen zijn, of die nieuwsgierigheid najagen. Bepaalde deuren, zoals bij Blauwbaard, dat eigenlijk dichtgesloten zouden moeten zijn, denk ik inderdaad dat onze aard niet is, maar ik vrees dat we eerst die deur moeten openen en dan te ver gaan. Net zoals Pandora is ook zo'n sprookje, dat je op het einde nog de hoop hebt. Dat ik toch vrees dat we ons in die nieuwsgierigheid en ons zoals God willen zijn, waarbij eigenlijk onze menselijkheid opofferen, dat is het tragische ervan, dat we wel dat punt eerst moeten doorgaan. Vooral hier dat de mensheid terug zal opstaan en die menselijkheid kiezen.

Wel, het ligt in de lijn. van een groot deel van de ontwikkeling van de mensheid. Dat is dat men denkt dat men door technologische ontwikkelingen volledig meesterschap kan verwerven over de natuur en dat men dat allemaal kan doen zonder aan enige innerlijke ontwikkeling te doen. Dan ga je natuurlijk met vuur spelen en we zijn daar al langer mee bezig, dus ik heb niet voor niets campagne gevoerd tegen genetische manipulatie. Het is een zeer slechte wetenschap. Dat berust op misvattingen van heb ik jou daar. Hetzelfde met die zogenaamde vaccins die ze aan iedereen hebben opgedrongen. Dat is zeer slechte wetenschap. Ik heb dan ook een beetje wetenschapsfilosofie bestudeerd. Maar ja, het is geen garantie. Er zijn waarschijnlijk ook veel wetenschapsfilosofen die zich wel laten prikken hebben. Maar ja, als je dat zo'n beetje bekijkt, hoe zit die kennis in elkaar, dan weet je dus dat het op allerlei manieren niet kan. Dus het is mogelijk dat de mensheid daar grote fouten in gaat maken. Dat er ook in de begeerte naar macht, naar controle over de mensheid, dat puissant rijke mensen zeggen van nou, we willen dit toch allemaal doorzetten. En bijvoorbeeld een Yuval Harari met zijn transhumanisme, daar is geen grijntje wijsheid in aanwezig. Dus het is mogelijk dus, zoals zo vaak gebeurd is, dat we die technologieën gaan uitrollen grote rampen daarmee veroorzaken en dan tegen grote menselijke, maatschappelijke en milieukosten die schade gaan moeten opruimen weer, dat kan. Maar mijn streven is eigenlijk om dat niet op deze manier te laten gebeuren.

Ik denk dat dit een fase is. Ik noem het soms van dingen worden opgeofferd op de altaar van de efficiëntie. En we willen controle, we willen eeuwig... Die dingen dat religie en spiritualiteit voor een stuk mee bezig is, van wie ben ik, wat is het leven, wat gebeurt er na de dood? Voor een stuk deze pseudo-transhumanistische religies die zeggen van, ja, als je gewoon je data van je brein kan doorgeven in een android, kan je eeuwig leven. Wie ben ik? Wel, als ik de data afgeef aan de datagod, dan krijg ik feedback wat ik wil, wat ik doe, wat het beste bij mij past. Dus heel veel van die spirituele vragen die dieper gaan en die zelfkennisvragen, worden nu vervangen door iets dat makkelijk lijkt, comfortabel lijkt, instant lijkt, onmiddellijk lijkt, binnenhand bereikt. En dat maakt het zo aantrekkelijk. Het is een pseudo-spirituele invulling van iets dat diep menselijk is, maar dat ze proberen via technologie te vervangen.

En zich niet realiseren dat al die mogelijkheden al aanwezig zijn en kunnen gerealiseerd worden wanneer de mens tot ontwikkeling komt. Bijvoorbeeld chips implanteren in de hersenen om een netwerk te hebben waarin iedereen met iedereen verbonden is. Die werkelijkheid is al zo en daar word je je van bewust op het moment dat je je gaat ontwikkelen. Niet alleen je bewustzijn, maar ook je lichaam, dat gaat gewoon daarin mee. En dan is dat een normaal vermogen, helemaal niets bijzonders verder. Dus men probeert via een omweg dingen te verwerven die nooit eigen kunnen zijn, omdat ze niet gebaseerd zijn op de ontwikkeling van je eigen fundament. Als je je fundament ontwikkelt, al die vermogens zitten erin, dus het is helemaal geen vraag. En ook niet meer zo belangrijk, want je hebt automatisch, als je hoger bewustzijn ontwikkelt, heb je vervulling. Dat is wat je leeft. Vervulling. Je leeft een leven in harmonie. Dus die enorme drang naar het vullen van een leegte via erzat, allerlei surrogaat, dat gaat sowieso geen vervulling brengen. Je hebt een aantal incarnaties van Vishnu. En de vijfde incarnatie, als ik het goed tel, de vijfde incarnatie was Vamana. Dat is Vishnu in de gedaante van een dwerg. Ja, zo'n klein vijndje, dus dan denk je ook gewoon twee keer niks. En er was een hele machtige koning, Mahabali, werkelijk enorm, die eigenlijk in materiële zin een hemelopaarde gecreëerd had. en die ook zeer vrijgevig was. Dus alles, iedereen weet je. Een beetje Panem et Kirkenses maal duizend misschien. En hij maakte zich meester van de onderwerelden en van de aarde en van de hemel. Hij verdreef Indra, de koning van de goten dan zogezegd. Hij verdreef die ook. Er kwam natuurlijk tegenstand tegen mij, tegen zo'n machtige heer, ze kon me dan niks. En op een gegeven ogenblik is er een ontmoeting tussen Wamena en Mahabali, waarbij Wamena beroep deed op de vrijgevigheid van Mahabali. Zij die van, ik zou graag het bezit verwerven over wat ik in drie stappen kan afmeten. Mahabali zegt, dat is een kleinigheidje, hier heb je het. En toen werd op slag die dwerg zo groot als alles wat er is. Ze zette één stap om het hele relatieve gebied van het leven, of in twee stappen had die het hele relatieve gebied van het leven weer terug. En de derde stap, die kon dan niet meer gezet worden, en toen zei Mahabali, zet je voet alsjeblieft op mijn hoofd. En dat deed Vishnu, en hij duwde Mahabali terug naar waar hij thuis hoorde, in de onderwereld. Dus dit is wat er staat te gebeuren. De geweldige expansie van technologie, met AI en dat weet ik allemaal, ik vind het ook interessant hoor, ik zie de fouten er ook van, maar er is een geweldige expansie, En dan merk je van, dit gaat helemaal niet, dit is niet in de natuurlijke orde. En de natuurlijke orde is oneindig sterk. Dat krijg je niet zomaar onver, gelukkig. en dan wordt het evenwicht hersteld. Het evenwicht kan even verstoord worden, maar dan wordt het hersteld.

Toen we denken aan een andere indische parabel, dat iemand dan... Ik weet niet precies meer wie dat was. Iemand, als we het dan toch in de taal gebruiken, die had dan de meest dure technologie die je kan aanschaffen, die superveel geld kost. En dan loopt iemand daar en komt hij tegen van, zeg, wil je dat aan mij geven? Ah ja, geen probleem, hier heb je het. En dan loopt hij even met die technologie verder en zo, voor een tijdje. Maar dan gaat hij terug naar die persoon van, nee, nee, nee. En hij geeft het terug af van, ah, wil je het niet? En hij zegt van, nee, nee, nee, nee. Eigenlijk wil ik dit niet. Eigenlijk wil ik datgene in jou dat je in staat gesteld hebt om het aan mij te geven. Dat iemand gewoon dat kan geven en zeggen van, hier, Het is van, ja, die vrijgevigheid, die wilde in jezelf, in plaats van dat duurste apparaat, loopt ook een beetje aan bij de essentie van menselijkheid. Ik ben aan een sprookje bezig dat ik het omkeer en dat ik eigenlijk zeg van de robots landen eigenlijk op een planeet met mensen. En het is niet de mensen die AI willen ontdekken, de robots willen mensen ontdekken en zeggen, wat kan ik bijleren? En dan is het van, je bent zo kwetsbaar, je hebt emoties, je bent zo dynamisch, je hebt zoveel leren. Zij kijken net op. naar datgene wat wij verwerpen, omdat we niet voorspelbaar zijn, emotiesbreekbaar, niet superefficiënt. Dan moesten die robots komen en zeggen, wat geeft die betekenis aan die mensen? Hoe kunnen we nog leven in het leven, verbonden met de kosmos? Zij net die dingen willen, omdat wij zo makkelijk weggooien en zeggen, nee, we zijn niet robots genoeg, we zijn niet efficiënt genoeg.

Zo is het ook in de relatie tussen de goden en de mensen. Goden, anders in die oude teksten, zijn natuurwetten. En in die oude kennis zijn dat bewuste krachten, dus dat zijn aspecten van intelligentie. Maar de goden zijn jaloers op de mensen.

Een laatste vraagje dat ik voor jou heb. Wat kan je doen, hoe kan je omgaan met mensen die psychopatisch zijn? Hoe kunnen wij omgaan met die politici? Kunnen wij nog beïnvloeden, hun wijzen, hun houding hebben? Hoe gaan we ermee om en kunnen we die mensen nog veranderen of van pad laten veranderen, volgens jou?

Nee, iedereen die daar iets van weet, zal zeggen dat je die pogingen achterwege moet laten. Je kunt een psychopaat niet zomaar genezen. Je kunt wel gebruik maken van wat hij te bieden heeft. En dat is het volgende. Er is ergens een Engelse, Kevin Dutton of zoiets heet hij. Zijn vader was dan in deze categorie. Maar hij is daar ook een beetje van gecharmeerd. En dan denkt hij van, oh, wat een psychopaat allemaal te bieden heeft. Maar dat is het naaste kwestie. Volgens mij. Ik vind het zelfs pervers. Veel psychopaten hebben ook zoiets van, wij zijn een hogere vorm van de mens. We zijn de toekomst van de mens. Maar het is een zeer ernstige steurnis. En die verhalen, dat slaat echt nergens. Maar zoals het eigenlijk ook in de goedkope westerns is, in het begin ziet het er allemaal heel slecht uit voor de goede. dan verschijnt de held en die gaat uiteindelijk toch ervoor zorgen dat er nog een happy end komt. Maar wat er gebeurt is dat goede mensen de neiging hebben in te slapen. En zolang het niet zeer erg is, komen ze niet in beweging. Maar het zijn de psychopaten door het feit dat ze dus verder en verder gaan in het verstoren van ontwikkeling in het leven. uiteindelijk zichzelf ten val brengen. Want op een gegeven moment komen de goede mensen wel in beweging, maar alleen omdat de slechteren de impuls gegeven hebben waardoor ze in beweging komen. Kennelijk moet het zo zijn. Wij gaan maar even na in de geschiedenis hoe dat gaat. Over het algemeen zijn psychopaten Soms ook mensen met andere gebreken. Gebreken hebben we allemaal.

Dus die mensen aanspreken op hun gedrag, proberen die leiders... Volkomen zinloos.

Wat ik zie is dat je wel in beweging moet komen en zeggen van nou, we willen het anders. En dat je daar voldoende mensen van kunt overtuigen om je daarin te steunen. en dan kun je de zaken veranderen. Dus dan moet je toch ook politieke actie voeren. Dus die mogelijkheden, die hebben we. Dat is om via een democratische weg verandering te brengen. Ik zeg niet dat het gemakkelijk is, maar het zou zo maar heel snel kunnen gebeuren. En dat is omdat over het algemeen die mensen die aan psychopatie lijden, ook al zitten daar heel verstandige mensen tussen, dus slimme mensen, met misschien meer mogelijkheden om zich in het materiële leven te bewegen dan mensen die ook een geestelijke dimensie kennen, een spirituele dimensie kennen. Want dat maakt het leven ook ingewikkeld. Wat zou ik zeggen? Wat zij doen, is zichzelf overschatten. Dus als je geen verbinding hebt met je zielskern, dan zijn er grote mankementen aanwezig in je, waardoor je je hand overspeelt en eigenlijk jezelf ten val brengt. Dat wil niet zeggen dat je als positieve kracht, als je je daarin wilt stellen, in die stroom, dat je niets meer hoeft te doen. Nee, je moet wel je handjes laten wapperen, je moet je inzetten. Maar dit is zoals het werkt. Dus de krachten die dus inzetten op, dat is een wereldorde van een kleine clique die alle soorten zeggen heeft en de anderen, ja dat zijn quantité negligable, dus die maar moeten doen wat die elite allemaal zegt. Dit is zoals het begint. En dan gaan ze te ver. En dan veroorzaakt het zulkdanige spanningen in de meeste mensen. De meeste mensen die hebben gewoon. Dus dat sluit veel beter aan bij de natuur dan bij een psychopaat. Dus dat veroorzaakt zoveel spanningen dat in feite de kracht gegenereerd wordt om het weer in evenwicht te brengen. Ja, er zit zeker dialectiek in. Ja, dus... Ja, dus... Iedereen gebruikt dat.

Maar hoe doorbreek je dan die cirkel? Ze zeggen soms dat psychopatische ouders psychopatische kinderen hebben, of dat kindermisbruikers kindermisbruikende kinderen hebben. Ik heb eigenlijk twee vragen. Ja, kan je dat daar dan nergens stoppen? En twee, wat heeft een kind eigenlijk nodig zodat het zeker geen psychopaat wordt? Wat kan je geven, kan je aanbieden, waar kan je op een bepaalde manier mee omgaan dat je weet van dit is een goed medicijn en dit is het belangrijkste dat je kan meegeven als een kind en de kans heel laag is dat het een psychopaat wordt.

Ja, ik zou me daarvoor niet richten op de zwakste mensen, want dat zijn psychopaaten. In feite hebben ze een enorme zwakte. Ik zal het niet aan die kant proberen op te lossen, maar de opdracht die we allemaal hebben, is onszelf te ontwikkelen tot onze grootste mogelijkheden. Als ons grootste potentieel in bezit nemen en manifesteren. Dat kan alleen maar als je ook aan spirituele ontwikkeling doet. en dan niet op een manier die ongezond is, maar op een manier die gezond is. Dat is ook in psychisch opzicht, in politiek opzicht en maatschappelijk opzicht gezond is. En wanneer die ontwikkeling op gang komt, dan is dat ook vanzelfsprekend dat het op deze manier gaat. Dus dat het evenwicht hersteld wordt. hoe kwalijk het er ook kan uitzien op een gegeven ogenblik. Want het is mogelijk dat het nog wat erger wordt. Maar dat is de mogelijkheid die iedereen heeft.

Wat één van de mogelijkheden die er zijn natuurlijk, is één van essentiële meditatieworkshops, trainingen, bijwonen. Dus als mensen meer daarover willen weten of eens willen proeven.

Dan ga je het voor jezelf ervaren. En dan weet je ook dat dit een reële mogelijkheid is. Dus als je dit extrapoleert, wanneer meer mensen dat gaan ervaren, dus een grotere kracht in zichzelf ontwikkelen, dan is dit het natuurlijke verloop. Ik zei bijna kat in bakkie, maar het is volgens mij een beetje te pittig.

Nederlands en te weinig Vlaams.

Dat zou kunnen, ja.

Als mensen meer willen weten over die workshops, waar kunnen ze dan in contact komen met jou, of wat is de website dat ze zich kunnen inschrijven of bekijken?

Dat is essentiëlemeditatie.yoga. En dus, yoga schrijf je dan y-o-g-a. Als je uit West-Vlaanderen bent, dan zeg je yoga.

Yoga is ook goed, of yoga is ook goed. We hebben lang gepraat. Ik ben zo dankbaar, Jan, dat je eens op de podcast langsgekomen bent en ook dat we het gehad hebben over bewustzijn, licht creëren in deze tijd van donkerte. Proef zelf eens van bepaalde bewustzijnstechnieken, werk aan jezelf, probeer dingen te ontdekken, omring je met gelijke stemden. Dat is belangrijker met wat er aankomt momenteel en wat bepaalde gekke leiders momenteel in gedachten hebben. Kijk eens naar de workshops van Jan, of kijk eens naar mijnbewustebondgenoten.com. Daar heb ik zelf een bewuste gemeenschap, waar ik ook ademhalingstechniek in leer. Met een app, met een boek, met een workshop, met begeleiding. Als jij eens wil proeven van de macht van je adem bewust maken, zodat je meer in controle bent van je zenuwstelsel, wil kalmeren of je meer energie geven, en leuke workshops, praktische workshops hebt van andere experts, Pierre Capelle, Willem Engel, Matthias De Smet, Daniel Derwedewen, in de toekomst ook. Marina Rimslag, et cetera. Dus niet alleen informatie, maar transformatie met leuke tools en een interessante bewuste gemeenschap die je vooruit helpt in het leven. Dan ben je meer van harte welkom om aan te sluiten en een kijkje te nemen op bewustebondgenoten.com. Bedankt En voor alle kijkers en luisteraars om weer te checken, hou je van mijn onafhankelijke missie, kan je ook altijd gaan naar hetehangijsers.com slash steun om eens een steuntje te geven en te zorgen dat ik hier die unieke thema's aan bod kan laten komen. Bedankt om deze iets langere podcast te beluisteren. Ik wil Jan bedanken voor zijn aanwezigheid en wijsheid en ik hoop jullie allemaal te spreken in de volgende Hete Hangijzers aflevering. Ciao ciao, tot dan iedereen. Bye bye. Vind je het leuk wat ik doe en wil je mij steunen? Ga dan naar hetehangijzers.com en doneer of bestel iets uit de shop zodat ik

onafhankelijk het vrije woord kan blijven verspreiden.

En wil je zelf gaan voor persoonlijke groei omringd door wakkere gelijkgestemden?

Ontdek dan meer over mijn bewuste bondgenotengemeenschap

door te gaan naar hetehangijzers.com slash start.